Category: พันธสัญญาเดิม

ปลายทางเดียวกัน
1 ข้าตรึกตรองเรื่องเหล่านี้ เพื่อจะหาข้อสรุป และข้าก็สรุปได้ว่า ทั้งคนเที่ยงธรรมและคนมีปัญญา รวมทั้งการกระทำของพวกเขา อยู่ในพระหัตถ์ของพระเจ้า  ไม่มีใครล่วงรู้ได้ว่า จะมีความรักหรือความเกลียดรอคอยเขาอยู่เบื้องหน้า 
2 ทุกคนมีปลายทางอย่างเดียวกัน ทั้งคนเที่ยงธรรมและคนชั่วร้าย คนดีและคนเลว คนที่สะอาดหรือคนสกปรก คนที่ถวายเครื่องบูชา หรือคนที่ไม่ถวาย สิ่งที่เกิดขึ้นกับคนดีนั้น ก็เกิดกับคนบาปเช่นกัน  สิ่งที่เกิดขึ้นกับคนที่ปฏิญาณตน ก็เกิดขึ้นกับคนที่ไม่ยอมปฏิญาณสิ่งใดเลย 
3 นี่เป็นความจริงที่น่าเศร้าเกี่ยวกับทุกสิ่งที่เกิดขึ้นในโลกนี้  ปลายทางเดียวกันรอทุกคนอยู่ นอกเหนือจากนี้คือ ใจของทุกคนเต็มด้วยความชั่วร้าย และยังมีความไร้สติโง่เง่าในใจระหว่างที่ยังมีชีวิตอยู่ จากนั้นพวกเขาก็ตายไป 

จนแต่มีชีวิต ดีกว่ารวยแล้วตายไป
4  คนที่ยังอยู่ท่ามกลางคนมีชีวิตก็ยังมีความหวังเพราะสุนัขที่มีชีวิตก็ยังดีกว่าสิงโตที่ตายไปแล้ว 
5 เพราะคนที่มีชีวิตรู้ว่า เขาจะตาย แต่คนที่ตายไปนั้นไม่รู้อะไรเลย ไม่มีรางวัลต่อไป ไม่มีใครที่จะระลึกถึงเขา 
6 สิ่งที่เขารัก หรือสิ่งที่เขาเกลียด และความอิจฉาของเขานั้นก็ตายไปพร้อมกับพวกเขา และไม่มีส่วนในสิ่งที่จะเกิดขึ้นในโลกต่อไป 

มีความสุขกับชีวิตเถิดเพราะชีวิตแสนสั้น
7  จงไปเถิด ไปกินอาหารอย่างมีความสุข และดื่มเหล้าองุ่นด้วยหัวใจร่าเริง เพราะพระเจ้าทรงโปรดปรานรับการงานที่เจ้าทำ
8 จงให้เสื้อผ้าของเจ้าขาวสะอาดเสมอ และใช้น้ำมันมีค่าชโลมศีรษะของเจ้า 
9 จงใช้ชีวิตกับภรรยาที่เจ้ารัก ตลอดเวลาในชีวิตที่แสนสั้นที่พระเจ้าประทานให้เจ้า ในโลกนี้   เพราะนั่นคือรางวัลในชีวิต และในการงานที่เจ้าตรากตรำในโลกนี้  
10 ไม่ว่าเจ้าจะทำงานใดด้วยมือทั้งสองของเจ้า ให้ทำเต็มกำลัง  เพราะในหลุมฝังศพ (แดนตาย)ซึ่ง เป็นที่ ๆ เจ้าจะต้องไปอยู่นั้น ไม่มีงาน การวางแผน หรือความรู้ หรือปัญญา 

เหตุที่ไม่คาดคิด…ปัญญาช่วยได้ไหม?
11 ข้ายังสังเกตเห็นว่า ในโลกนี้ คนที่ว่องไวสุดก็ไม่ชนะเสมอไป คนที่แข็งแรงสุดก็ไม่ได้ชนะศึกเสมอไป  สมบัติไม่ได้เป็นของคนที่มีปัญญาหลักแหลมเสมอไป  ความมั่งคั่งไม่ได้เป็นของปราชญ์เสมอไป แต่เวลา และโอกาสอาจมาถึงเขาทุกคน
12 ไม่มีใครรู้วาระของตนเอง เหมือนกับปลาที่ถูกจับด้วยแหมรณะ  หรือนกที่ติดกับดัก  มนุษย์ก็เป็นเช่นนั้น ทุกคนติดกับดัก ในเวลาที่เลวร้ายซึ่งเกิดขึ้นกับเขาอย่างฉับพลัน ไม่ทันรู้ตัว 

คนส่วนใหญ่ไม่ยอมรับคำปรึกษาที่ฉลาด 
13 ข้าสังเกตเห็นสติปัญญาในโลกนี้ และทำให้ข้าประทับใจ
14 มีเมือง ๆ หนึ่งซึ่งมีคนอาศัยอยู่ไม่กี่คนและมีกษัตริย์ยิ่งใหญ่เข้ามาโจมตี ล้อมเมือง และก่อเชิงเทินเพื่อนำทัพข้ามกำแพงเข้าไป
15 แต่มีชายยากจนแต่เฉลียวฉลาดอาศัยอยู่ในเมืองนั้น และเขาช่วยเมืองไว้ด้วยสติปัญญาของเขา  แต่กลับไม่มีใครระลึกถึงเขาเลย
16 ข้าสรุปได้ว่า สติปัญญาดีกว่าความแกร่ง แต่สติปัญญาของชายผู้นั้นกลับถูกดูหมิ่น และไม่มีใครยอมฟังคำแนะนำของเขา

ปัญญากับความโง่…เปรียบเทียบกัน
17 คำพูดเสียงเบา ๆ ของคนมีปัญญานั้น ก็น่าฟังยิ่งกว่าเสียงตะโกนของผู้นำท่ามกลางคนโง่ 
18 สติปัญญานั้นดีกว่าอาวุธสงคราม และคนบาปคนเดียวสามารถก่อให้เกิดความเสียหายใหญ่โตได้ 

บทที่ 9 นี้ ทำให้เรารู้ว่า เรารู้น้อยมาก ๆ แม้ว่าเราจะรู้รายละเอียดของธรรมชาติ เรามีเทคโนโลยีล้ำหน้า แต่เรายังรู้น้อย และบางครั้งก็ไม่อาจจะจัดการกับสถานการณ์ที่เราไม่คาดฝันได้ด้วย  และสิ่งที่ยืนทะมึนรอมนุษย์ทุกคนอยู่คือความตายที่ไม่มีใครหนีพ้น

ปลายทางเดียวกัน
9:1-3 สิ่งที่ปัญญาจารย์สรุปในสามข้อนี้คือ มนุษย์ทุกคนไม่รู้ว่าอะไรจะเกิดขึ้นในอนาคต และพวกเขายังมีความตายรออยู่เหมือน ๆ กัน
สำหรับคนที่มีปัญญาที่ยำเกรงพระเจ้านั้น ชีวิตของพวกเขาอยู่ในพระหัตถ์ของพระเจ้าจึงต้องหวาดกลัว วิตกเหมือนคนอื่น ๆ ที่เป็นคนชั่วร้ายโง่เขลา เวลาของเราอยู่ในพระหัตถ์ของพระเจ้า พระเจ้าทรงห่วงใยเรา และเราต้องมั่นใจ
อิสยาห์ 41:10 “อย่ากลัวเลยเพราะเราอยู่กับเจ้า  อย่าท้อแท้ เพราะเราเป็นพระเจ้าของเจ้า  เราจะทำให้เจ้าเข้มแข็งขึ้น และจะช่วยเจ้า  เราจะชูเจ้าไว้ด้วยมือขวาอันชอบธรรมของเรา”

จนแต่มีชีวิต ดีกว่ารวยแล้วตายไป
9:4-6
“คนมีชีวิต ยังมีความหวัง”  นี่เป็นคำแห่งกำลังใจให้แก่คนที่กำลังเป็นพยาน อธิษฐานเผื่อ ปู่ย่าตายาย หรือพ่อแม่ ลุงป้าน้าอาที่อายุมาก แต่ยังไม่ได้เชื่อพระเจ้า เพราะนี่เป็นความหวังเดียวของคนที่เชื่อในพระเจ้า  ดังนั้น อย่าเพิ่งหมดหวังหรือท้อแท้ เมื่อคนที่เรารักยังมีชีวิตอยู่

การยังดำรงชีวิตอยู่สำหรับผู้เชื่อในพระเจ้าคือการที่เรายังจะได้อยู่กับพระองค์ในโลกนี้ แต่ถ้าจะตายไปเราก็ได้กำไร เพราะเปลี่ยนจากโลกนี้ไปอยู่ใกล้กับพระเจ้าในอีกมิติ ในสวรรค์ที่ท่านปัญญาจารย์ยังไม่พบ

มีความสุขกับชีวิตเถิดเพราะชีวิตแสนสั้น
9:7-10
 มีความจริงอย่างหนึ่งคือ เราต้องมีความสุขกับชีวิต มีความสุขแต่ไม่ใช่เสียเวลาเปล่า คริสเตียนควรเป็นคนที่มีความสุขที่สุดในชีวิต 
คนคิดว่าชีวิตเป็นเรื่องซีเรียสตลอดเวลา อย่าทำบาป แต่มีความสุขกับชีวิต และกับคู่สมรสของตนเองที่พระเจ้าประทานให้
อย่าให้ความซ้ำซากของงาน ของความสัมพันธ์ทำให้เรายุ่งยาก 
ชีวิตที่เดาไม่ได้  แต่พระเจ้าของเราทรงเป็นเหมือนเดิม ไม่ว่าชีวิตจะพัดไปทางไหน แต่พระเจ้านั้นเป็นที่พึ่งของเรา เป็นที่ ๆ ที่วางใจได้เสมอ  พระองค์ไม่เคยเผลอ ไม่มีความบังเอิญในชีวิต    

เหตุที่ไม่คาดคิด…ปัญญาช่วยได้ไหม?
9:11
เราจะเห็นว่า การเมืองของโลกนี้เป็นอย่างที่ท่านปัญญาจารย์กล่าวเอาไว้ การต่อสู้มีการบุกและการถอย มีการเป็นต่อและมีช่วงของการพ่ายแพ้  
9:12 
แม้ไม่มีใครรู้เวลาของตัวเอง แต่ดาวิดบอกว่า พระเจ้าทรงรู้ และทรงเตรียมทุกอย่างในชีวิตของเราไว้  (อ่าน สดุดี 139:16) จากชีวิตที่ปัญญาจารย์เห็นว่าเราติดกับดัก แต่คนที่รู้จักพระเจ้ากลับมองว่า พระเจ้าทรงกำหนดทุกวันของเราไว้แล้ว 

คนส่วนใหญ่ไม่ยอมรับคำปรึกษาที่ฉลาด 
9:13-16 
สติปัญญาพร้อมกับกำลังย่อมดีที่สุด แต่หากมีกำลังไร้สติปัญญานั้น เป็นสิ่งน่ากลัวยิ่ง  ดังนั้นหากต้องเลือก การมีสติปัญญา แต่มีกำลังน้อยก็ยังดีกว่า อย่างไรก็ดี จากข้อ 15 เราเห็นว่า แม้คนที่มีปัญญาจะช่วยชาติไว้ ช่วยคนจำนวนมาก แต่เขาก็จะไม่ได้รับรางวัล อันนี้ถ้าเขารู้และเข้าใจ ก็จะไม่ส่งผลร้ายใด ๆ กับตัวเขา

ปัญญากับความโง่…เปรียบเทียบกัน
9:17-18
ช่วงนี้ (มค.2026) ในประเทศของเรากำลังเริ่มหาเสียงเลือกตั้ง และเราก็จะเห็นผู้สมัครที่ทั้งมีปัญญา และด้อยปัญญาแต่ส่งเสียงดัง  เราเห็นชัดว่า เพียงคนปากเสีย เข้าใจผิด คิดว่าตนเก่ง ก็อาจทำให้ทั้งพรรคพังพินาศไปได้ 
คำแนะนำโง่ ๆ จากผู้สมัครแม้เพียง ครั้งเดียวก็ส่งผลให้ผู้คนสังเกตได้ว่าจริง ๆ แล้วเขาเป็นคนอย่างไร บทต่อไป ท่านปัญญาจารย์จะคุยเรื่องนี้ในรายละเอียด 

ปัญญาจารย์ 9
1* ปัญญาจารย์ 8:14
2* มาลาคี 3:15
5* อิสยาห์ 63:16; 26:14
7* ปัญญาจารย์ 8:15
9* ปัญญาจารย์ 2:10

10* โคโลสี 3:17 ; โรม 12:11
11* อาโมส 2:14-15; 1 ซามูเอล 6:9
12* ปัญญาจารย์ 8:7; สุภาษิต 29:6
14* 2 ซามูเอล 20:16-22
16* ปัญญาจารย์ 7:12, 19; มาระโก 6:2-3
18* โยชูวา 7:1-26

ความจำกัดของปัญญา
1 ใคร เป็นคนมีสติปัญญา? ใครเป็นคนที่รู้ทางแก้ไขปัญหา? สติปัญญาของมนุษย์นั้น ทำให้ใบหน้าของเขาสดชื่น และช่วยทำให้สีหน้าที่กระด้างนั้นเปลี่ยนไป
2 จงเชื่อฟังทำตามคำบัญชาขององค์กษัตริย์ เพราะว่าพระองค์ท่านได้ปฏิญาณต่อพระเจ้าแล้ว _{(ว่าจะภักดีต่อพระองค์)}
3 อย่ารีบด่วนออกไปจากพระพักตร์ขององค์กษัตริย์  อย่าเป็นฝ่ายข้างที่ชั่วร้าย  เพราะพระองค์ทรงทำสิ่งที่ พอพระทัยได้เสมอ
4 พระราชอำนาจขององค์กษัตริย์นั้นเด็ดขาด ไม่มีใครจะทูลแย้งได้ว่า “พระองค์ทรงทำอะไรลงไป?”
5 คนใดที่เชื่อฟังพระบัญชาของพระองค์จะไม่พบอันตราย และคนที่มีสติปัญญาก็จะรู้ทั้งกาลเทศะ วิธีการ  ที่เหมาะสม
6 เพราะมีโอกาส และวิธีการที่เหมาะสำหรับทุก ๆ เรื่อง แม้ว่ามนุษย์จะต้องเผชิญความทุกข์อย่างที่หนักหนาสาหัส
7 แน่นอนที่ไม่มีใครรู้อนาคต และไม่มีใครสามารถบอกได้ว่า จะเกิดอะไรขึ้นบ้าง
8 ในเมื่อไม่มีใครสามารถหยุดยั้งลมหายใจ
ดังนั้น จึงไม่มีใครควบคุมเหนือวันสิ้นชีวิตของเขาได้
 ในเมื่อไม่มีใครปลดประจำการระหว่างการทำสงคราม ดังนั้น ความชั่วร้ายจึงไม่อาจช่วยกู้คนชั่วได้
9 ในขณะที่ข้าพเจ้าสังเกตพิจารณาสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในโลกนี้ ข้าพเจ้าก็เห็นทั้งหมดว่า​บางครั้งเมื่อใครสักคนพยายามที่จะควบคุมเหนืออีกคน กลับกลายเป็นว่าเป็นการหาเรื่องใส่ตัว 

ความจำกัดของมนุษย์ที่พระเจ้าทรงสร้าง
10 ไม่แค่เท่านั้น ข้าพเจ้ายังเห็นคนชั่วเดินเข้าออกพระวิหารหน้าตาเฉย แล้วยังได้รับการยกย่องด้วย  เมื่อเดินออกมาก็ยังกล่าวโอ้อวดในเมืองที่พวกเขาทำชั่วกัน นี่ก็เป็นเรื่องไร้ค่า 
11 เมื่อคนทำผิดไม่ได้ถูกลงโทษทันควัน  จิตใจของมนุษย์จึงพร้อมที่จะทำความชั่วต่อไป 

12 แม้คนชั่วคนหนึ่งจะก่อความชั่วนับร้อยครั้ง แถมยังมีชีวิตยืนยาว ข้าพเจ้าก็ยังมั่นใจว่า ชีวิตของคนที่ยำเกรงพระเจ้านั้นจะอยู่ในสภาพที่ดีกว่า  เพราะว่าพวกเขายำเกรงพระองค์ 
13 แต่สำหรับคนชั่วแล้ว ใช่ว่าทุกสิ่งจะดีสำหรับชีวิตของเขา ใช่ว่าเขาจะยืดชีวิตให้ยืนยาวต่อไปเหมือนเงา เพราะพวกเขาไม่ยำเกรงพระเจ้า
14 ยังมีสิ่งที่ไร้ค่า ไร้ความหมายที่เกิดขึ้นในโลกอีกอย่างหนึ่ง นั่นคือ บางครั้งคนเที่ยงธรรมกลับรับผลที่คนชั่วควรได้รับ และบางครั้งคนชั่วได้รับสิ่งที่คนเที่ยงธรรมควรได้รับ 
ข้าพเจ้ากล่าวว่า .. นี่ก็เป็นเรื่องเสียเปล่าเช่นกัน

เป็นสุขกับชีวิตถึงแม้จะเจอความอยุติธรรม
15 ดังนั้นข้าพเจ้าจึงขอแนะให้ชื่มชมยินดีกับชีวิต เพราะไม่มีอะไรที่ดีบนโลกนี้มากไปกว่า การที่คนหนึ่งจะได้กิน ดื่ม และชื่นชมกับชีวิต เพราะนี่เป็นสิ่งที่ควรอยู่กับเขา ในเวลาที่ยังทำงานตรากตรำ ในช่วงเวลาของชีวิตบนโลกที่พระเจ้าประทานแก่เขา 

ปัญญาที่จำกัด
16 เมื่อข้าพเจ้าพยายามตั้งใจที่จะได้สติปัญญาและพยายามสังเกตสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในโลก  แม้มันทำให้ใครที่เห็นสิ่งเหล่านั้นไม่อาจนอนหลับได้ทั้งวันและคืน 
17 แล้วข้าพเจ้าก็ได้ตระหนักถึงสิ่งที่พระเจ้าทรงกระทำทั้งหมด  แต่ไม่มีใครสามารถเข้าใจสิ่งที่เป็นไปในโลก ไม่ว่าพวกเขาจะทุ่มเท พยายามที่จะค้นหามากเท่าไรก็ตาม  แม้ว่าคนฉลาดล้ำจะอ้างว่า เขาเข้าใจแล้ว แต่เขาก็ยังไม่อาจเข้าใจทั้งหมดได้ 

ความจำกัดของปัญญา
8:1
ปัญญาจารย์อยู่กับคนมากมาย คนรับใช้ ข้าราชบริพารของท่านมีทั้งฉลาดล้ำและโง่มาก ผู้หญิงที่ท่านอยู่ด้วยมีทั้งฉลาดเอาเปรียบ และซื่อเกิน ท่านเห็นสีหน้า ท่านก็บอกได้ว่าใครเป็นใคร ที่จริงเราไม่ต้องมองไกลว่าใครมีสติปัญญา หรือใครเป็นคนไร้ปัญญา สีหน้าของพวกเขาบ่งบอกชัดเจนอยู่แล้ว แค่เรามองการพูด การหาเสียงของนักการเมือง เราก็รู้ว่าแต่ละคนนั้น เป็นคนแบบไหน คนธรรมดาก็เช่นกัน  ใบหน้าที่บ่งบอกความมีปัญญา กับความโง่เขลาไม่ได้อยู่ที่สวยหล่อ เพราะสวยหล่อแบบฉลาดก็มี แบบโง่ก็มาก 
8:2-5 
ในฐานะที่ปัญญาจารย์เองเป็นกษัตริย์  ท่านรู้ดีว่า เมื่อท่านเจอคนที่เป็นฝ่ายอื่น ฝ่ายที่บ่อนทำลายท่าน  ท่านก็จะจัดการอย่างเด็ดขาด ท่านจึงเตือนเอาไว้
 

กษัตริย์มีอำนาจมาก เพราะกษัตริย์เป็นเจ้าชีวิตของประชาชน มีอำนาจเหนือชีวิตของทุกคน การขัดแย้งกับพระองค์อาจทำให้คน ๆ นั้นสูญเสียชีวิตของตนไปได้  ดังนั้น คนที่ฉลาด ซื่อตรงก็จะสามารถหลบเลี่ยงพิโรธของกษัตริย์ ยกเว้นว่า อาจเกิดสิ่งที่ท่านบอกในข้อสิบสี่ว่า  “บางครั้งคนเที่ยงธรรมกลับรับผลที่คนชั่วควรได้รับ และบางครั้งคนชั่วได้รับสิ่งที่คนเที่ยงธรรมควรได้รับ”
8:6-7
ข้อหกทำให้เราเข้าใจว่า เมื่อเราต้องเผชิญกับความทุกข์ยากใด ๆ  จะต้องมีทางออกให้เสมอ
เวลาที่ผ่านจะช่วยให้มีปัญญา และสำหรับผู้เชื่อแล้ว เขาก็ต้องทูลขอความช่วยเหลือของพระเจ้าเพราะเมื่อจนตรอก พระเจ้าจะประทานช่องทางให้ 
8:8-9 
ปัญญาจารย์กำลังบอกว่า ไม่มีใครหนีพ้นผลลัพธ์จากสิ่งที่ตนได้ทำลงไป และเราเห็นเลยว่า  ถ้าได้โอกาส คนบางคนก็จะฉวยโอกาสนั้นทำตัวเป็นเจ้านายเหนือคนอื่น คอยข่มเหง รังแกเพื่อว่าตนจะได้ประโยชน์สูงสุด  และสภาพแบบนี้เราเห็นอยู่เป็นประจำในทุกระดับชั้นสังคม  และที่ดังสุดในช่วงนี้ก็คือ การจับ ลักพา ซื้อคนมาเป็นแสกมเมอร์ 

ความจำกัดของมนุษย์ที่พระเจ้าทรงสร้าง
8:10-14
คนชั่วได้รับการยกย่อง เราเห็นชัดในโลกการเมือง ปัญญาจารย์ทรงเป็นกษัตริย์ และทรงเห็นสิ่งที่เกิดขึ้นในหมู่ปุโรหิต ผู้รับใช้ในพระวิหาร โดยคนพวกนี้ดูเหมือนจะลอยนวล ไม่ได้ถูกลงโทษ  แล้วยังเป็นที่นับหน้าถือตา พวกเขาจึงย่ามใจที่จะทำชั่วไปเรื่อย ๆ โกงประชาชน บีบบังคับต่าง ๆ ซึ่งเราจะเห็นรายละเอียดที่เกิดขึ้นในหนังสือผู้พยากรณ์
ถึงอย่างนั้น แม้คนชั่วอายุยืน แม้เขาไม่ยำเกรงพระเจ้าแล้วชีวิตยังดูดี .. ปัญญาจารย์ก็ยังมั่นใจว่า การยำเกรงพระเจ้าดีกว่าทำตัวเป็นคนชั่ว

ไม่ว่าใครในประเทศเรา ในสื่อต่าง ๆ ที่ยังยกย่องคนชั่ว เราต้องรู้จักสังเกต สอนลูกหลานให้ยึดทางของพระเจ้าไว้    คนที่พยายามยึดอำนาจเอาไว้ทุกวิถีทาง วันหนึ่งพวกเขาจะต้องตายและทุกอย่างก็เสียเปล่า แถมทำให้ประเทศต้องประสบปัญหาหนักด้วย การต่อสู้เพื่ออำนาจในชีวิตของเขาช่างไร้ค่าจริง ๆ  

เป็นสุขกับชีวิตถึงแม้จะเจอความอยุติธรรม
8:15 
หลังจากที่กล่าวถึงคนในวิหาร หรือในราชวังที่ทำชั่ว ท่านกลับมาแนะให้เราชื่นชมกับชีวิต กินดื่ม แม้ว่าในบางเวลาชีวิตก็ต้องตรากตรำ .. แต่เราต้องไม่ลืมมีความสุขกับชีวิต  ท่านส่งเสริมให้เขาได้ชื่นชมกับผลงานที่ได้ทำลงไป กับการเติบโตของครอบครัว  เพราะจะทำให้เขามีความสุขกับการงานนั้นได้   (ไม่ใช่สนุกสนานกับอะไรที่ไร้สาระสุดขั้ว ผิดธรรมชาติและความดีงาม )

ปัญญาที่จำกัด
8:16-17     
เรารับว่าทั้งสองข้อนี้เป็นความจริง ยังไม่มีใครสามารถเข้าใจสิ่งที่เป็นไปในโลก ในท้องทะเล ในป่าเขา ในร่างกายมนุษย์ สัตว์ พืชได้เต็มร้อย แม้เราจะรู้มากขึ้นทุกวัน แต่ก็ไม่อาจเข้าใจทางของพระเจ้าได้ทั้งหมด พระเจ้าทรงเปิดเผยให้เราได้รู้มากมาย แต่คน ๆ หนึ่งก็ไม่อาจรอบรู้อย่างพระองค์ได้ ต่อให้เป็นสถาบันนักปราชญ์สาขาใด ๆ   ปัญญาจารย์ได้เปรยเรื่องนี้มาตั้งแต่ 6:10  และดูเหมือนมันก็ยังวนเวียนอยู่ในความคิดของท่านไม่หยุด
และสำหรับมนุษย์ปัจจุบันอย่างพวกเรา  ต่อให้เอไอก็เถอะ มันเก่งแค่ไหน ก็ยังต้องเกิดขึ้นจากการสร้างสรรค์ของมนุษย์  เอาความรู้ของมนุษย์ที่มีอยู่น้อยนิดมาทำงานที่ดูมหัศจรรย์ แต่เมื่อเทียบกับการทรงสร้างของพระเจ้าแล้ว  ยังห่างไกล 

ปัญญาจารย์ 8
1* กิจการ 6:15; เฉลยธรรมบัญญัติ 28:50
2* 1 พงศาวดาร 29:24
3* ปัญญาจารย์ 10:4
4* โยบ34:18
5* สดุดี 141:5

6* ปัญญาจารย์ 3:1, 17
7* ปัญญาจารย์ 6:12
8* สดุดี 49:6-7; เฉลยธรรมบัญญัติ 20:5-8
10* ปัญญาจารย์ 2:16; 9:5
11* อิสยาห์ 26:10

12* อิสยาห์ 65:20; 3:10
14* สดุดี 73:14;
ปัญญาจารย์ 2:14;7:15; 9:1-3
15* ปัญญาจารย์ 2:24
17* โรม 11:33

รักษาชื่อเสียงดีเอาไว้
1 ชื่อเสียงดี มีค่ายิ่งกว่าน้ำมันหอมที่ทรงคุณค่า  เช่นกัน วันตายของคน ๆ หนึ่งก็ดีกว่าวันเกิดของเขา
2 ให้ไปบ้านที่มีงานศพ ก็ดีกว่าไปบ้านงานเลี้ยงเพราะความตายเป็นปลายทางของทุก ๆ คน และคนที่ยังมีชีวิตอยู่ ควรไตร่ตรองเรื่องนี้ให้ดี 
3 ความเศร้าใจยังดีกว่าเสียงหัวเราะ
เพราะในความโศกเศร้านั้น เราได้เรียนรู้ชีวิต
4 ใจของคนมีปัญญาอยู่ในบ้านที่กำลังเป็นทุกข์
แต่ใจของคนโง่อยู่ในบ้านที่จดจ่อแต่ความบันเทิง

ชีวิตบันเทิงกับชีวิตปัญญา
5 ที่จะได้ยินคำตักเตือนจากผู้ทรงปัญญา ก็ดีกว่าฟังเสียงเพลงของเหล่าคนโง่ 
6 เสียงหัวเราะของเหล่าคนโง่นั้นเป็นเหมือน  เสียงแตกปะทุของกิ่งหนามใหม้ใต้หม้อความโง่เขลาแบบนี้ก็เป็นสิ่งไร้ประโยชน์

ศัตรูของปัญญา
7 การบีบบังคับอาจทำให้คนมีปัญญากลายเป็นคนโง่ไปได้ เหมือนกับสินบนที่ทำให้ใจคดโกง
8 ตอนจบของสิ่งต่าง ๆ ก็ดีกว่าการเริ่มต้น เช่นกัน ความอดทนนั้นดีกว่าความหยิ่งทะนง
9 อย่ายอมให้ตัวเองโกรธง่าย ๆ
เพราะความโกรธ(เร็ว)นั้นอยู่ในใจของคนโง่เขลา 
10  อย่ากล่าวว่า “เหตุใดสมัยก่อนจึงดีกว่าสมัยนี้?” เพราะคำถามนี้ ไม่ใช่คำถามที่ฉลาดนัก

ปัญญายืดชีวิต
11 สติปัญญาเป็นเหมือนมรดก เพราะเป็นสิ่งดี ทำให้คนที่เห็นแสงตะวันได้รับประโยชน์
12 สติปัญญานั้นช่วยปกป้อง เหมือนอย่างที่เงินช่วยปกป้อง แต่ประโยชน์ของความรู้คือ
สติปัญญานั้นช่วยรักษาชีวิตของคนที่มีปัญญาคนนั้น 

ปัญญายอมรับพระเจ้าเหนือชีวิต
13 จงพิจารณาพระราชกิจของพระเจ้า สิ่งใดที่พระองค์ทรงทำให้โค้งงอ ใครจะเหยียดให้ตรงได้?
14 ในยามที่มีความรุ่งเรืองก็จงยินดี และในยามที่มีความลำบาก จงพิจารณาเถิดว่า พระเจ้าทรงสร้างทั้งสองสิ่งนี้  เพื่อว่าคนหนึ่งไม่อาจจะรู้ว่า อนาคตของตนจะเป็นเช่นไร 

อย่าสุดโต่ง
15 ช่วงเวลาของชีวิตที่ไร้ความหมายของข้านั้น ข้าได้เห็นทั้งสองสิ่งนี้คือ คนที่เที่ยงธรรมตายเร็วทั้ง ๆ ที่เขาทำสิ่งดี ๆ ส่วนคนชั่วอายุยืนแม้เขาทำสิ่งชั่วช้า 
16 ดังนั้น ก็ไม่ต้องเป็นคนเที่ยงธรรมสุดโต่ง หรือเป็นคนฉลาดเกิน ไม่อย่างนั้น เจ้าอาจจะทำลายตัวเอง
17 อย่าทำตัวชั่วร้ายสุดโต่ง และอย่าเป็นคนโง่ ไม่อย่างนั้นเจ้าจะตายก่อนกำหนด 
18 ดีที่สุดคือ การยึดคำเตือนหนึ่งไว้โดยไม่ปล่อยอีกคำเตือนหลุดไป เพราะคนที่ยำเกรงพระเจ้าจะติดตามคำเตือนทั้งสองนั้น

ไม่มีใครดีจริง
19 สติปัญญาช่วยปกป้องคนที่มีปัญญา
ยิ่งกว่าเจ้าเมืองสักสิบคน
20 ไม่มีใครสักคนในโลกที่เที่ยงธรรมอย่างแท้จริง คนที่ทำแต่ความดีและไม่เคยทำบาปเลย!
21 ยิ่งกว่านั้น อย่าไปใส่ใจกับทุกคำที่มนุษย์พูด มิฉะนั้นเจ้าอาจจะได้ยินคนรับใช้ของตัวเองแช่งด่าเจ้า
22  เพราะเจ้ารู้อยู่แก่ใจนี่นาว่า เจ้าเองก็แช่งด่าคนอื่นอยู่หลายครั้ง 

มนุษย์มีปัญญาที่จำกัด
23 ข้าเองใช้สติปัญญาทดสอบสิ่งเหล่านี้ ข้ากล่าวว่า “ข้าตั้งใจที่จะเข้าใจเรื่องนี้” แต่แล้ว เรื่องนี้กลับยากเกินความเข้าใจ 
24 สิ่งที่เกิดขึ้นนั้น เหนือความเข้าใจของมนุษย์ ลึกซึ้งเกินกว่าใครจะหยั่งถึง 
25 ข้าพยายามที่จะเข้าใจ ตรวจสอบ และสืบค้นหาคำอธิบายสิ่งต่าง  ๆ ที่มีอยู่ และเพื่อจะเข้าใจความโง่ของความชั่วร้าย และความ ความเขลาที่ไร้สติควบคุม
26 แล้วข้าก็ค้นพบว่า สิ่งที่ขมขื่นกว่าความตายนั้น คือ หญิงที่เป็นเหมือนกับดักของนายพราน ใจของพวกเธอ เป็นเหมือนตาข่ายนายพราน และมือของเธอเป็นโซ่ตรวน   ชายที่พระเจ้าทรงพอพระทัยจะหนีพ้น แต่คนบาปจะถูกกับดักของพวกเธอ 
27 ปัญญาจารย์กล่าวว่า “เราค้นพบสิ่งนี้ ในขณะที่พยายามสืบค้นสิ่งที่เกิดขึ้น ทีละเรื่อง ทีละอย่าง
28  สิ่งที่ข้าพยายามค้นหา ข้ายังไม่พบ  ข้าพบอย่างหนึ่งคือในชายหนึ่งพันคน ข้าพบชายที่ซื่อตรงหนึ่งคน แต่ไม่มีผู้หญิงสักคนที่ซื่อตรง 
29 อีกอย่างที่ข้าค้นพบก็คือ พระเจ้าทรงสร้างมนุษย์เป็นคนซื่อตรง แต่เขากลับค้นหาวิธีการชั่วมากมายออกมา

รักษาชื่อเสียงดีเอาไว้
7:1 
ชื่อเสียงดีจึงมีค่ายิ่งนัก ชื่อเสียงนี้มีความหมายลึกซึ้งถึงลักษณะของคน ๆ นั้นที่ว่ามีชื่อเสียงดี   ดีในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง  คนเราในยุคนี้มีความแปลกอยู่อย่างหนึ่งคือ บางทีเขามีชื่อเสียงดีมาตั้งนาน แต่แล้ววันหนึ่งก็กลายเป็นคนชื่อเสียงเสียหายได้ง่าย ๆ จากความแพร่หลายของโซเชียล การอยู่ในโลกปัจจุบันจึงยิ่งต้องระมัดระวังเรื่องชื่อเสียง เพราะถึงแม้จะเป็นเรื่องกุขึ้นมา มันก็สามารถไปเร็ว ไปไกลและทำให้เจ้าตัวเสียหายได้มาก  ปัญญาจารย์ได้เขียนเรื่องนี้ไว้ในสุภาษิต>>   ด้วย 

7:2-4 
การไปงานศพ และพิจารณาชีวิตของผู้ตายจะทำให้เราฉลาดขึ้น หากเขาเป็นคนดี เราก็สามารถใช้ชีวิตเขาเป็นตัวอย่าง หากเขาชั่ว ก็ยังใช้ชีวิตของเขาเป็นตัวอย่างได้เช่นกัน  ดูเหมือนว่า จากข้อนี้ไปจนถึงข้อที่หก ปัญญาจารย์ได้ให้ความเห็นว่า การใช้ชีวิตกับการบันเทิงอย่างเดียวทำให้เรากลายเป็นคนโง่ …

ชีวิตบันเทิงกับชีวิตปัญญา
7:5-6
เสียงเพลงคนโง่ เป็นเพลงที่เราได้ยินกันทุกวัน ผู้คนเปิดเพลงที่ไม่ได้ให้สติปัญญากับคนฟัง  การคร่ำครวญถึงความทุกข์ที่พรากรักทำให้คนฟังยิ่งซึมเศร้ามากขึ้น เพลงของพระเจ้าที่ยกจิตใจขึ้น ทำให้เรากล้าก้าวต่อไป ลืมอดึตแล้วเดินหน้านั้น จำเป็นมาก เพราะว่า เมื่อเราฟังเพลงที่โง่เขลา ย่ำอยู่กับที่ ชักชวนให้ทำผิดทางเพศ นอกจากไร้ประโยชน์แล้ว ยังทำให้เราตกต่ำลงอย่างน่าใจหายอีกด้วย

7:7-8
จากชีวิตของคนที่ดี ๆ นั้นอาจหลงไปได้ เพราะเขาพบการต่อต้าน การกดขี่ที่รุนแรงมาก ๆ  คนมีปัญญาอาจกลายเป็นคนเอาแต่ใจตัว คิดว่าตนเองถูกต้องและเก่งกว่าใคร กลายเป็นคนกดขี่คนอื่นไปได้    เงินเป็นสาเหตุให้คนที่มีเหตุผลกลายเป็นคนที่เห็นแก่เงินไปได้  เรื่องนี้เป็นสิ่งที่ต้องระวังตัวตลอดเวลา ไม่มีการปล่อยเลยตามเลย  ตัวอย่างง่าย ๆ   เราเห็นนักข่าวที่เคยพูดแต่ความจริงแล้วกลับกลายเป็นคนที่ปล่อยข่าวเท็จประจำเพราะเห็นแก่เงินมาตั้งมากมาย 

7:9-10
แล้วปัญญาจารย์ก็เตือนเราให้เป็นคนใจเย็น ไม่โกรธง่าย  แต่จะไม่โกรธง่ายรู้ไหมว่า ต้องมีการฝึกจากสถานการณ์จริงที่เกิดขึ้นในชีวิตทุกวัน  การจะถามว่าทำไมสมัยก่อนดีกว่าสมัยนี้นั้น เป็นคำถามของคนที่ลืมประสบการณ์เลวร้าย จำได้แต่สิ่งดี ชีวิตจริงในทุกยุคมีสิ่งดีและสิ่งเลวประจำยุคของมันด้วย ขึ้นอยู่กับคนที่อยู่ในยุคนั้น และสถานการณ์ที่เกิดขึ้น

ปัญญายืดชีวิต
7:11-12
 การมีปัญญา ไม่ใช่เป็นการมีความรู้เยอะ ๆ จากการเรียนมหาวิทยาลัย คนเรียนจบมา มีความรู้มาก แต่ขาดปัญญาก็เยอะ บ้านเราอาจมีชาวบ้าน ชาวไร่คนที่เก่งอย่างโดดเด่นขึ้นมา เพราะเขามีสติปัญญาในการทำงานของเขาแบบที่คนอื่นไม่มี 
สติปัญญาที่คนของพระเจ้ามีนั้น เขาได้รับมาจากพระเจ้า ช่วยให้ชีวิตของเขาไม่ตกลงไปในความชั่ว  เป็นคนที่ยำเกรงพระเจ้า และพระองค์ทรงช่วยให้เขาไม่ทำผิด แม้จะถูการทถลองอย่างรุนแรง 

ปัญญายอมรับพระเจ้าเหนือชีวิต
7:13-14
ปัญญาจารย์กำลังจะบอกว่า สิ่งที่เกิดขึ้นกับมนุษย์ สิ่งที่ตรงคือความรุ่งเรือง สิ่งที่ยากลำบากคือความโค้งงอ  มันเกิดขึ้นได้ในชีวิตมนุษย์เสมอ ๆ  แต่ทั้งสองสิ่งนี้ ต่างทำให้เราเข้าใกล้พระเจ้าได้  การมีความรุ่งเรืองทำให้เรายิ้มได้ง่าย มีความสุข แต่เมื่อมีความยากลำบาก เราก็จะผ่านไปได้ โดยต้องเข้าใจอย่างที่เปาโลกล่าวไว้ว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้นเป็นผลดีต่อคนที่รักพระเจ้า ความยากลำบากทำให้เราถ่อมตน รู้ว่า เราต้องการความช่วยเหลือจากพระเจ้ามากเพียงใด

อย่าสุดโต่ง
7:15-18 
น่าสนใจที่ปัญญาจารย์เอง เห็นว่า ชีวิตของท่านไร้ความหมายทั้ง ๆ ที่ท่านเป็นกษัตริย์ ต้องดูแลประชาชนมากมาย
ท่านขอปัญญาจากพระเจ้าเองเพื่อปกครองให้ได้ดี  แต่คิดไปให้ดี เวลาเรารู้มาก ก็ยิ่งรู้สึกว่ารู้น้อยลงไปทุกที เป็นอย่างนี้เรื่อยไป  
สิ่งที่ท่านแนะคือ จากการที่คนดีตายเร็ว คนชั่วตายช้า ก็ให้ทำตัวไม่สุดขั้วไปข้างใดข้างหนึ่งแล้วกัน เพื่อจะได้สบายใจขึ้น แต่สิ่งสำคัญให้ยึดคำเตือนต่าง ๆ ไว้ อย่าปล่อยไป

ไม่มีใครดีจริง
7:19-22
ในชีวิตเราทุกคนต้องการสติปัญญาจริง ๆ เพราะปัญญานี้ช่วยปกป้องตัวเราเอง  และหากเราอ่านหนังสือสุภาษิต เราจะรู้ว่า ปัญญานี่แหละคือ คุณหญิงปัญญา ในสุภาษิตบทที่ 9  ที่จะช่วยเราให้รอดพ้นอันตรายต่าง ๆ  
การที่เราจะไม่ต้องสนใจกับความเห็นของคนอื่นที่มีต่อเรา คำปรามาท คำนินทาให้ร้าย คำแช่งด่า เหล่านี้ เราไม่ต้องสนใจมากเพราะมันทำร้ายตัวเราเอง และหากคิดกลับไป เราเองก็เคยพูดไม่ดีเรื่องคนอื่นเหมือนกัน 

มนุษย์มีปัญญาที่จำกัด
7:23-24
ทั้ง ๆ ที่ปัญญาจารย์มีปัญญา แต่ก็มีบางเรื่องที่ท่านพยายามเข้าใจแต่กลับไม่เข้าใจ   มีเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในชีวิตของท่านที่ท่านยังงุนงงอยู่  ปัญญาจารย์ที่มีสติปัญญาล้ำ ยังกล่าวว่า ท่านไม่อาจเข้าใจเรื่องต่อไปนี้ให้ลึกซึ้ง 

7:25-26 การที่คนมีปัญญาจะไปพยายามเข้าใจความโง่นั้นก็ยากอยู่ เพราะมองไม่เห็นเหตุผลว่า ทำไมคนโง่จึงทำความชั่วร้าย ทั้ง ๆ ที่น่าจะเห็นว่ามันชั่วร้าย!
ข้อ 26 เป็นสิ่งที่ท่านเตือนสติแล้ว แต่ตลอดหลายพันปีที่ผ่านมา มนุษย์ส่วนใหญ่ก็จะไม่ผ่านข้อนี้  การที่ผู้ชายถูกผู้หญิงดักจับ เป็นเพราะพวกเขาอยู่ห่างพระเจ้า  พวกเขาจะโดนกับดักของหญิงทรามได้ง่าย ๆ  น่าเศร้าที่ปัญญาจารย์ได้กล่าวว่า เมื่อผู้ชายคนใดติดกับดักแล้ว  สภาพของเขานั้นขมขื่นยิ่งกว่าความตายเสียอีก 

7:27-29 
ในข้อที่ 29  กล่าวว่าอีกอย่างที่ข้าค้นพบก็คือพระเจ้าทรงสร้างมนุษย์เป็นคนซื่อตรงแต่เขากลับค้นหาวิธีการชั่วมากมายออกมา  การที่ท่านมีผู้หญิงในฮาเร็มมากมายเหลือเฟือ ท่านกลับไม่พบคนดีสักคน ไม่พบผู้หญิงที่จะซื่อสัตย์ต่อท่านเลย  ท่านพบแต่คนที่มีความชั่วดักกันไปมา ทำร้ายกัน ต่อหน้าต่อตาในวังของท่านเอง 

ปัญญาจารย์ 7
1* สุภาษิต 22:1; ปัญญาจารย์ 4:2
2* สดุดี 90:12
3* 2 โครินธ์ 7:10
5* สดุดี 141:5
6* ปัญญาจารย์ 2:2
7* อพยพ 23:8
8* สุภาษิต 14:29
9* ยากอบ 1:19

11* ปัญญาจารย์ 11:7
12* ปัญญาจารย์ 9:18; สุภาษิต 3:18
13* โยบ 12:14
14* เฉลยธรรมบัญญัติ 28:47
15* ปัญญาจารย์ 8:12-14
16* สุภาษิต 25:16; โรม  12:3
17* โยบ 15:32
18* ปัญญาจารย์ 3:14; 5:7; 8:12-13
19* สุภาษิต 21:22

20* 1 ยอห์น 1:8
23* โรม 1:22
24* 1 ทิโมธี 6:16; โรม 11:33
25* ปัญญาจารย์ 1:17
26* สุภาษิต 5:3-4
27* ปัญญาจารย์ 1:1-2
28* โยบ 33:23
29* ปฐมกาล 1:27; 3:6-7