พระคำ.คอม

โรม 13:1-2
ทุกคนควรยอมเชื่อฟังเจ้าบ้านผ่านเมืองเพราะไม่มีอำนาจใดที่ไม่ได้มาจากพระเจ้าและทุกคนที่มีอำนาจปกครองก็ได้มาจากพระเจ้า ดังนั้นคนที่ขัดขืนอำนาจก็เท่ากับต่อต้านสิ่งที่พระเจ้าทรงตั้งไว้ กลับกลายเป็นว่า
เขาจะได้รับการลงโทษเสียเอง 

โรม 13:3-4
เพราะคนที่มีอำนาจนั้นไม่น่ากลัวสำหรับคนที่ประพฤติดี แต่น่ากลัวสำหรับคนที่ทำชั่ว ท่านต้องการที่จะไม่กลัวคนมีอำนาจใช่ไหม? ก็จงทำดีและเขาจะยกย่องท่าน ผู้ปกครองนั้นเป็นผู้รับใช้พระเจ้าเพื่อช่วยท่าน แต่หากทำผิด ก็จงกลัวเถิดเพราะเขาไม่ได้ถือดาบอย่างไร้ประโยชน์ เขาเป็นผู้รับใช้พระเจ้าเพื่อลงโทษคนทำผิด

โรม 13:5
ดังนั้น ท่านจะต้องยอมเชื่อฟังผู้ปกครอง
ไม่ใช่เพราะกลัวถูกทำโทษ
แต่เพราะท่านรู้ว่าเป็นสิ่งที่สมควรถูกต้อง
(ตามมโนธรรม)

โรม 13:6-7
นี่คือเหตุผลที่ท่านเสียภาษี เพราะผู้ปกครองกำลังทำงานของพระเจ้า และเขาอุทิศตนทำหน้าที่ของพวกเขา จงให้แก่ทุกคนที่ท่านติดเขาอยู่ จงเสียภาษีตามที่ควร จงยำเกรงคนที่น่ายำเกรง
และให้เกียรติแก่คนที่ควรได้รับเกียรตินั้น

โรม 13:8-9
อย่าเป็นหนี้อะไรใคร ยกเว้นความรักที่มีต่อกัน เพราะคนที่รักผู้อื่นก็ได้ทำตามบทบัญญัติครบถ้วน บทบัญญัติกล่าวว่า
“อย่าผิดประเวณี  อย่าฆ่าคน อย่าขโมย อย่าโลภ และคำสั่งอื่น ๆ ที่มีนั้น รวมเป็นกฎนี้คือ “จงรักเพื่อนบ้านเหมือนรักตนเอง”

โรม 13:10 
ความรักไม่ทำร้ายเพื่อนบ้าน
ดังนั้นการรักจึง
เป็นการเชื่อฟังบทบัญญัติ
อย่างครบถ้วน

โรม 13:11-12
จงทำสิ่งนี้ เพราะท่านรู้ถึงช่วงเวลาที่เรามีชีวิตอยู่นี้ ว่าเป็นเวลาที่เราควรตื่นจากการหลับไหล เพราะความรอดนั้นเข้ามาใกล้กว่าตอนที่เราเพิ่งรับเชื่อ กลางคืนล่วงไป ใกล้จะเช้าแล้ว  เราควรจะหยุดทำสิ่งที่เป็นงานของความมืดและสวมอาวุธที่จะใช้ต่อสู้ในความสว่าง

โรม 13:13-14
ให้เราเดินในทางที่ถูกต้องเหมือนคนที่เป็นของกลางวัน เราไม่ควรมีส่วนในการเลี้ยงมั่วสุม ดื่มเหล้าเมามาย ไม่ควรมีบาปทางเพศใด ๆ ไม่ทะเลาะวิวาท ไม่อิจฉาริษยากัน แต่สวมองค์พระเยซูคริสต์เจ้าไว้  อย่าเปิดโอกาสให้กับความต้องการของธรรมชาติบาปของท่านเอง 

โรม 13:1-2
ในมัทธิว 22:21 พระเยซูคริสต์ได้กล่าวถึงการเสียภาษีแก่รัฐ กับการถวายให้กับพระเจ้า เท่ากับคริสเตียนมีหน้าที่ในฐานะพลเมืองของรัฐใดรัฐหนึ่งที่เขาอยู่ รวมทั้งมีหน้าที่ในฐานะเป็นคนของแผ่นดินของพระเจ้าด้วย  ในสมัยของพระเยซู ในฐานะที่เป็นพลเมือง พระองค์ยังต้องอยู่ภายใต้อำนาจของทั้งโรม และทรงสิ้นพระชนม์ภายใต้อำนาจของผู้นำทางศาสนาด้วย  จากตัวอย่างนี้เราพบว่า แม้คนชั่ว
ก็ยังขึ้นอยู่ว่า พระเจ้าอนุญาตให้เขาครองไหม

โรม 13:3-4
ท่านเปาโลกำลังสอนเราให้ทำดี โดยขณะที่ท่านเขียนข้อความนี้ เป็นเวลาที่จักรพรรดิเนโรครอบครองจักรพรรดิเนโรกล่าวหาว่า คริสเตียนเป็นผู้เผาโรมและสั่งฆ่าคริสเตียนเป็นจำนวนมากในสนามกีฬาด้วยการเผาทั้งเป็น สิ่งที่ตามมา คือ คริสเตียนต้องหนีออกไปจากโรม กระจัดกระจายไปทั่วเนโรยังเป็นผู้ที่สั่งสังหารท่านและเปโตรด้วย หลังจากสงครามระหว่างโรมกับยิวในปีคศ. 66 พี่น้องที่อ่านข้อ 1-4 ต้องคิดแยกแยะให้ออก
13:5
การเชื่อฟังกฎหมาย การเชื่อฟังผู้ปกครองที่พระเจ้าทรงอนุญาตให้เราอยู่ใต้เขานั้น เป็นสิ่งที่ท่านเปาโลสนับสนุน  การทำเช่นนั้นไม่ใช่เพราะว่ากลัว แต่เป็นเพราะทำให้เราได้ทำตามสิ่งที่สมควร แต่แล้ว ปัญหาในโลกนี้เกิดขึ้นเพราะผู้ปกครองส่วนใหญ่อยู่ภายใต้การปกครองของมารร้าย และเหตุการณ์ปัจจุบันเราพบว่าทุกอย่างกลับทางความถูกต้องกลับกลายเป็นความผิดภายใต้ผู้นำที่ร้าย คดโกง   

13:6-7
หน้าที่พลเมืองอีกอย่างที่สำคัญคือการเสียภาษีทุกคนเคยทำผิดเรื่องนี้กันมาทั้งหมด ไม่เว้นใครปัจจุบัน ถึงแม้ว่าจะมีการเลี่ยงภาษีจากการค้าขายที่ไม่ได้ลงทะเบียน มีการเลี่ยงภาษีรายได้ต่าง ๆด้วยนักธุรกิจสมองใส แต่ตอนนี้ ประชาชนส่วนใหญ่ เสียภาษีกันตั้งแต่เด็กเลย ..หากเราเข้าไปซื้อ
ของที่มีใบเสร็จซึ่งต้องยื่นภาษีอย่างในเซเว่นเท่ากับเราเสียภาษีส่วนหนึ่งแล้ว  ถ้าใครยังมีช่องโหว่เรื่องนี้ เราก็แก้ไขได้ ไม่สายเกินไป

โรม 13:8-9
ในโลกความเป็นจริงนั้น ทุกคนย่อมผ่านการเป็นหนี้มาแล้วทั้งสิ้น แม้แต่เรื่องอุปมาที่พระเยซูเล่า เราก็พบว่า มีการให้ยืม (มัทธิว 25:27)  มีความตั้งใจคืน มีการยกหนี้ให้  การไม่เป็นหนี้ดีที่สุด คนให้ยืมก็ต้องไม่ขูดรีดขูดเนื้อ ผู้ที่ขอยืมต้องซื่อตรง(ซึ่งโลกจริงข้างนอกนั้น ดอกเบี้ยโหดมาก)ท่านเปาโลกล่าวสรุปว่า หากเรารัก เพื่อนบ้านเหมือนรักตัวเอง เราก็จะไม่ทำผิดบัญญัติต่าง ๆ ของพระเจ้าใด ๆ เพราะเราจะไม่ทำร้ายตนเอง 

โรม 13:10 
ท่านเปาโลได้เอาเคล็ดลับที่จะทำให้เราเชื่อฟัง ทำตามบทบัญญัติมาวางไว้ตรงนี้  การรักพระเจ้าจะทำให้เราเห็นพระองค์เป็นที่หนึ่ง  และไม่ทำผิดบทบัญญัติข้อแรกที่ห้ามมีพระเจ้าอื่น 

การรักเพื่อนบ้าน ทำให้เราไม่ล้ำเส้นชีวิตของใคร จากหนังสือ1 โครินธ์ 13 เราจะเห็นความรักที่ทำคุณความดีให้อย่างครบถ้วน  ในโรม 12 เรารู้ว่าความรักที่จริงใจจะให้ผลดีขนาดไหน ความรักแท้จริงตามมาตรฐานของพระเจ้าคือคำตอบ

โรม 13:11-12
ชีวิตคริสเตียนที่หลับไหลนั้น ก็เป็นพวกเราเอง มีชีวิตอยู่อย่างสบาย เราไม่ได้คิดว่า ชีวิตคริสเตียนจริง ๆ แล้ว ไม่ได้ง่ายเลย เราต้องต่อสู้กับทั้งตัวและ ศัตรูของพระเจ้า ความรอดที่สมบูรณ์แบบกำลังใกล้เข้ามา แม้ว่าพระเจ้าจะทรงให้เรารอดแล้วส่วนหนึ่ง แต่เราก็ยังรอวันของพระเจ้าเพื่อให้ความรอดของเราสมบูรณ์ เราจึงมีหน้าที่ ในการใช้ชีวิตให้ถูกต้อง ทิ้งการงานของความมืดในชีวิต และสวมอาวุธแห่งความสว่างให้ครบ

โรม 13:13-14
การใช้ชีวิตคริสเตียนนั้น   ต้องพึ่งพลังขององค์พระเยซูคริสต์ พึ่งการช่วยเหลือของพระวิญญาณและที่สำคัญคือ ต้องรู้จักบังคับตัวเองด้วย ซึ่งเป็นการต่อสู้ที่ไม่มีวันจบจนถึงวันที่เราจากโลกนี้ไปการเป็นคนกลางวัน กับคนกลางคืนมีความแตกต่างกันมาก และส่งผลให้ชีวิตทั้งในเรื่องของจิตใจจิตวิญญาณ สุขภาพร่างกาย ความคิดอ่าน และส่งผลต่อคนรอบข้างเราด้วย  เราทุกคนจึงต้องรักษาชีวิตให้เป็นฝ่ายพระเจ้าตลอดเวลา

โรม 13
1* 1 เปโตร 2:13
2* ทิตัส 3:1
3* 1 เปโตร 2:14
5* ปัญญาจารย์ 8:2; 1 เปโตร 2:13, 19
7* มัทธิว 22:21
8* กาลาเทีย 5:13-14

9* อพยพ 20:13-17; เฉลยธรรมบัญญัติ 5:17-21; เลวีนิติ 19:18
10* มัทธิว 7:12;22:39-40
11* 1 โครินธ์ 15:34
12* เอเฟซัส 5:11; 6:11, 13
13* ฟีลิปปี 4:8; สุภาษิต 23:20; 1 โครินธ์  6:9; ยากอบ 3:14
14* กาลาเทีย 3:27; 5:16

โรม 12:1
พี่น้องชายหญิงเอ๋ย ดังนั้นในเมื่อพระเจ้าทรงแสดงพระเมตตายิ่งใหญ่ของพระองค์แก่เรา ข้าพเจ้าจึงขอร้องให้ท่านถวาย
ร่างกายของท่านเป็นเครื่องบูชาที่มีชีวิตและบริสุทธิ์ เป็นที่พอพระทัยแด่พระองค์ซึ่งเป็นการนมัสการฝ่ายวิญญาณของท่าน

โรม 12:2
อย่าทำตามเลียนแบบวิถีโลก แต่จงรับการเปลี่ยนแปลงจากพระเจ้า โดยการเปลี่ยนจิตใจความคิดใหม่เป็นคนใหม่  แล้วจะรู้ว่าพระประสงค์ของพระเจ้าเพื่อท่านนั้นคืออะไร ท่านจะรู้ว่า อะไรดี และเป็นที่พอพระทัยและอะไรที่ดีสมบูรณ์แบบ  

โรม 12:3
เป็นเพราะพระเจ้าประทานพระคุณแก่ข้า ข้าจึงขอบอกท่านทุกคน คืออย่าคิดว่า  ตัวเองดีเกินกว่าที่ตนเองเป็น(ตามจริง)
แต่จงคิดให้เหมาะสมตามขนาดความเชื่อที่พระเจ้าได้ประทานแก่ท่าน

โรม 12:4-5
เราแต่ละคนมีร่างกายเดียวและมีหลายส่วน แต่ละส่วนก็มีหน้าที่แตกต่างกัน พระกายของพระคริสต์ก็เช่นกัน เราเป็นหลายส่วนซึ่งรวมกันเป็นกายเดียวกันแต่ละส่วนก็เป็นของกันและกันด้วย

โรม 12:6-7
เรามีของประทานความสามารถแตกต่างกัน ตามพระคุณที่พระเจ้าประทานแก่เรา  คนที่มีของประทานในการเผยพระดำรัสก็ให้เขากล่าวออกมาตามขนาดความเชื่อของเขา คนที่มีของประทานในการปรนนิบัติ  ก็ให้เขาปรนนิบัติ คนที่มีของประทานในการสอนก็จงให้เขาสอน

โรม 12:8
คนที่มีของประทานในการสนับสนุนให้กำลังใจ เขาก็ควรให้กำลังใจ คนที่มีของประทานในการให้ ก็ควรให้ด้วยใจกว้างขวาง คนที่มีของประทานในการนำ ก็ให้เขานำด้วยความรับผิดชอบ คนใดที่มีของประทานในการแสดงเมตตาก็ให้เขาทำด้วยความยินดี

โรม 12:9-10
จงรักด้วยใจจริง  จงเกลียดชังความชั่ว 
จงยึดมั่นในสิ่งที่ดี  จงรักกันอย่างพี่น้องชายหญิง
ให้เกียรติแก่กันและกัน

โรม 12:11-12
อย่าเกียจคร้าน แต่ให้ทำงานอย่างกระตือรือร้น รับใช้พระเจ้าด้วยสุดใจของท่าน จงชื่นชมยินดีเพราะท่านมีความหวังจงอดทนเมื่อมีความลำบาก และจงมุ่งอธิษฐานอย่างไม่ท้อถอย 

โรม 12:13-14
ให้แบ่งปันกับคนของพระเจ้าที่ต้องการความช่วยเหลือ   และยินดีมีน้ำใจในการต้อนรับ(คนแปลกหน้า) จงอวยพรเหล่าคนที่ข่มเหงท่านให้อวยพรและอย่าสาปแช่งพวกเขา

โรม 12:15-16
จงยินดีกับคนที่มีความชื่นชมยินดี จงร้องไห้กับคนที่ร้องไห้
จงอยู่ด้วยกันอย่างมีสันติสุข อย่าทำตัวเย่อหยิ่ง แต่ให้เป็นเพื่อนกับคนที่มีสถานะด้อยกว่า อย่าคิดว่าตนเองเป็น
คนฉลาดเหนือคนอื่น

โรม 12:17-18
หากมีใครทำผิดกับท่านก็อย่าตอบแทนเขาด้วยความชั่ว  จงพยายามทำสิ่งที่ทุกคนเห็นว่ามีเกียรติ ถูกต้อง ถ้าเป็นไปได้ และหากสถานการณ์ขึ้นอยู่กับท่าน จงอยู่อย่างสงบสุขกับทุกคน

โรม 12:19
เพื่อนรักเอ๋ย อย่าแก้แค้นเมื่อมีคนทำผิดต่อท่าน แต่รอคอยให้พระเจ้าทรงทำให้ เพราะมีคำเขียนว่า “พระเจ้าตรัสว่า ‘เราจะตอบแทนคนที่ทำผิดเราเป็นผู้ตอบสนอง’” _{(การแก้แค้นเป็นของเรา)}

โรม 12:20-21
แต่สิ่งที่ควรทำก็คือ “ถ้าศัตรูของท่านหิวจงให้เขากิน หากเขากระหาย จงให้น้ำดื่มการทำเช่นนี้จะเป็นเหมือนกันเทถ่านร้อนลงบนหัวของเขา” อย่าให้ความชั่วชนะท่านได้ แต่จงชนะความชั่วด้วยความดี

โรม 12:1
จากโรมที่ผ่านมา ท่านเปาโลกล่าวถึงพระเมตตาที่มีต่อยิวและต่อคนต่างชาติ พระเจ้าทรงพอพระทัยที่จะให้ทุกคนได้กลับมาหาพระองค์ บทที่ 12 นี้ ท่านพลิกมาอีกเรื่องหนึ่งคือ การที่เราจะถวายชีวิตของเราต่อพระเจ้าได้อย่างไร ปกติแล้วในศาสนาของคนกรีก โรมนั้น พวกเขาต้องมีพระวิหาร มีพระหรือปุโรหิต และมีเครื่องบูชา คล้ายกับยิวในสมัยโบราณ มาตอนนี้ ท่านเปาโลกำลังพูดถึงเครื่องบูชาที่แปลกออกไป คือร่างกายของคริสเตียน

โรม 12:2
ขั้นตอนของการที่จะได้ร่างกายมีชีวิต บริสุทธิ์ เป็นที่พอพระทัยพระเจ้าอยู่ในข้อสองนี้ สิ่งที่ต้องลงมือทำคือ ไม่เลียนแบบวิถีทางโลก ไม่ว่าจะเป็นความคิดหรือการกระทำ ซึ่งพวกเราคนไทยอยู่ในสังคมศาสนา ความเชื่อที่แตกต่างจากพระคัมภีร์เป็นอย่างมาก ยิ่งกว่านั้น สมัยใหม่นี้ ก็ยังมีความคิดทางโลกปรากฏให้คิดตามอีกมากมาย เราจึงต้องคิดให้รอบคอบว่า เรากำลังเดินตามโลกหรือตาม
มาตรฐานของพระเจ้า… แล้วสู้ไป..

โรม 12:3
เราแต่ละคนได้รับความเชื่อจากพระเจ้า ได้รับของประทานที่แตกต่าง และต่างระดับตามความสามารถของแต่ละคน นี่เป็นความจริงในโลกที่เราเห็นแต่ละครอบครัว แต่ละคริสตจักรสามารถเติบโตไปได้ตามขนาดของความเชื่อซึ่งเป็นเรื่องปกติไม่ใช่ทุกคริสตจักรจะต้องเป็นคริสตจักรมีสมาชิกจำนวนมากเสมอไป เราแต่ละคนได้รับความเชื่อของประทานไม่ใช่เพื่ออวด แต่เพื่อจะได้รับใช้ให้ชุมชนของพระเจ้าเติบโตตามน้ำพระทัย

โรม 12:4-5
ชีวิตคริสเตียนในคริสตจักรนั้น เป็นการสร้างเสริมกันและกัน ไม่ใช่การยกยอตัวเองให้เหนือผู้อื่นแต่ทุกคนมีหน้าที่ต่างกัน เหมือนกับร่างกายของมนุษย์ ท่านเปาโลได้เปรียบเทียบอย่างชัดเจนว่าในคริสตจักรเราต่างเป็นหลายอวัยวะ แต่อยู่ในกายเดียวกัน  แต่ละคนทำหน้าที่ต่างกัน เป็นความสวยงามที่พระเจ้าทรงวางแผนไว้ให้ แต่ละคนอยู่ในตำแหน่งที่เหมาะสม  เติบโตในพระเจ้าไปด้วยกัน

โรม 12:6-7
เมื่อท่านเปาโลว่าอย่างนี้ แล้ว ทุกคนทำตาม คิดเหมือนท่าน ปัญหาก็จะไม่เกิดขึ้น  เมื่อทุกคนเข้าใจว่าเราต่างมีความสามารถ ความคิด ทักษะ ความชำนาญต่างกัน และช่วยกันในคริสตจักรตามความสามารถที่มี คริสตจักรก็จะเดินหน้าไปอย่างราบรื่น

แต่ปัญหาเกิดขึ้นเมื่อ เราไม่เข้าใจตัวเอง คิดว่าอยากทำอย่างคนอื่น เปรียบเทียบตัวเอง หรือต้องการเป็นรุ่นพี่ เป็นใหญ่กว่าน้อง ต้องการควบคุม อยากเป็นอาจารย์ทั้ง ๆ ที่เก่งปรนนิบัติมาก อะไรแบบนี้ความยุ่งยากจึงขยายตัวสร้างปัญหามากมาย !!

โรม 12:8
ท่านเปาโลได้แจกแจงรายละเอียดของความชำนาญของแต่ละคนออกมาอย่างชัดเจน ปัญหาที่เกิดขึ้นมีหลายแบบ แต่ที่สำคัญคือการไม่ชัดเจนในความสามารถ ลงมือทำในสิ่งที่ไม่ใช่ของประทาน หรือยิ่งกว่านั้นคือ ปล่อยให้คน ๆ เดียวทำทุกอย่าง คนส่วนที่เหลือไม่ได้ทำอะไรเลย  มองคริสตจักรเป็นเรื่องของการอาสาสมัครซึ่งใช้ไม่ได้ เพราะจิตอาสา
เป็นเรื่องของความพึงใจของคนที่จะทำ ไม่ได้ประกันว่าเขาจะทำจนเสร็จหรือไม่ บางทีเลิกกลางคันก็มี ต้องให้เข้าใจว่าการรับใช้จริง ๆ คืออย่างไร

โรม 12:9-10
สำหรับคำสั่งนี้ เป็นไปไม่ได้เลย ถ้าพี่น้องคริสเตียนไม่ได้รับการเปลี่ยนแปลงจิตใจใหม่ (ข้อ 1) ออกจากกรอบความคิดอย่างของคนในโลกนี้ พี่น้องต้องการการเปลี่ยนแปลงที่มาจากพระเจ้าอย่างแท้จริงจึงจะเป็นการเปลี่ยนที่ถาวร ด้วยความยำเกรงพระเจ้า เพราะว่า โลกนี้ไม่ได้มีรักด้วยใจจริง แต่มักเป็นรักปลอม รักความชั่วมากกว่าความดี ไม่สามารถยึดมั่นสิ่งดีอย่างยั่งยืนได้ ความรักอย่างพี่น้องที่เน้นชายหญิงคือรักบริสุทธิ์ไม่ใช่คิดแต่เรื่องผิดศีลธรรม

โรม 12:11-12
สิ่งหนึ่งที่สำคัญ ในเมื่อเราเป็นลูกของพระเจ้า เป็นคนที่ติดตามพระองค์ ชีวิตจะต้องตื่นตัว และทำสิ่งดีถวายพระเจ้าและคนรอบข้าง ความขี้เกียจจะต้องไม่มีอยู่ในชีวิตของผู้เชื่อ  แต่ไม่ได้หมายความว่าให้ทำงานจนเบิร์นเอาท์ท่านเปาโลย้ำความหวังในชีวิต ความหวังว่าพระเจ้าทรงตอบคำอธิษฐาน ทำให้เราเกิดความอดทนในความลำบากที่เจอในที่ทำงาน ในชีวิครอบครัวการอธิษฐานด้วยความเชื่อเป็นวิถีแบบที่คนอื่นไม่มี 

โรม 12:13-14
ถ้าพระเยซูไม่ได้เสด็จมาในโลก ถ้าพระองค์ไม่ได้ทรงบัญชาให้ศิษย์ของพระองค์ออกไปทั่วโลกเพื่อประกาศพระนามและสร้างอาณาจักรของพระเจ้าในโลก ป่านนี้ โลกของเราคงจะถูกระเบิดพินาศไปทั้งโลกแล้ว เพราะความชั่วของมนุษย์นั้น มากมายเกินกว่าที่เราจะเข้าถึงได้   พระคำข้างบนนี้ ไม่ยากที่จะเข้าใจ เป็นเรื่องที่ต้องฝึกฝน เรื่องที่ต้องมีประสบการณ์ เป็นสิ่งที่ต้องขอความสามารถที่จะทำได้จากพระเจ้า

โรม 12:15-16
สิ่งที่ตอนนี้โลกกำลังขาดแคลนคือ การที่จะมีความเห็นอกเห็นใจทั้งในเวลาที่ทุกข์มาก หรือมีปัญหา คนในโลกเห็นความทุกข์ของคนอื่น ยังสามารถหัวเราะได้ เราเคยเห็นนักข่าวที่เล่าเรื่องโศกสลดด้วยรอยยิ้ม ทำให้สงสัยว่า โลกเราเป็นอะไรไปแล้วพระเจ้าไม่ให้เราเป็นอย่างนั้น แต่ให้เอาใจเขามาใส่ใจเรา  และที่สำคัญคือ อย่าคิดว่าตนดีกว่าคนอื่น  ที่เราอยู่ในสภาพที่ดีกว่าได้ เป็นเพราะเรามีพระเจ้าที่เรายึดมั่น ไม่อย่างนั้นเราก็ลงนรกเหมือนกันหมด

โรม 12:17-18
คำสั่งจากท่านเปาโลที่ไม่ให้ทำชั่วตอบแทนความชั่วนั้น ไม่ใช่เรื่องที่เกิดขึ้นในโลกโบราณ แต่พวกเราเจอทุกวันในที่ทำงาน การกลั่นแกล้ง การให้ร้ายหรือความพยายามที่จะจัดการให้คน ๆ หนึ่งต้องเป็นแพะรับบาปกับความผิดพลาดที่เกิดขึ้น  เราเจอกันมากมายจนกระทั่งไม่เห็นความหวังในโลกใบนี้ แต่ความหวังอยู่ที่คริสเตียนที่จะต้องทำตามพระบัญชาของพระเจ้า พระเจ้าทรงให้เราเป็นคนสร้างสันติท่ามกลางความสับสนใจร้ายเหล่านั้น!

โรม 12:19
ในขณะที่เรามีหน้าที่จะต้องพูดแทนคนที่ไม่สามารถช่วยตนเองได้ ตัวอย่างเช่น มีคนพยายามที่จะช่วยชีวิตเด็กในครรภ์ที่ถูกผู้ใหญ่ถือว่าตนเองมีสิทธิที่จะทำแท้งเขาได้ แต่เราไม่ได้เป็นคนที่จะต้องเอาคืน เมื่อมีการทำผิดต่อเรา พระเจ้าทรงบอกมานานแล้วถึงเรื่องนี้ว่า พระองค์จะทรงทำให้เอง แต่หลายคนรอไม่ไหว ที่พระองค์ตรัสว่า การแก้แค้นเป็นของพระองค์ เพราะพระองค์คือพระเจ้าผู้ทรงเที่ยงธรรมทรงเป็นผู้พิพากษาสุดท้ายของมนุษย์ทุกคน

โรม 12:20-21
เราต้องระลึกเสมอว่า ศัตรูก็สามารถกลับกลายเป็นมิตร เป็นเพื่อนสนิทได้ เราเห็นตัวอย่างมามาก แต่มันขึ้นอยู่กับคนฝ่ายพระเจ้าที่จะต้องทำตามคำบัญชาของพระองค์ ไม่ใช่การแก้แค้น แต่กลับเป็นการช่วยเหลือ (บางคนอาจมีแรงจูงใจว่า ทำดีให้ศัตรูเท่ากับเราจะได้เทถ่านร้อนบนหัวเขา นั่นคือทำให้เขาเกิดความละอาย) สุภาษิต 25:21-22 ยังบอกว่า พระเจ้าจะประทานรางวัลให้ เรื่องนี้แปลกแต่เมื่อทำจริง ก็ขยายราชอาณาจักรพระเจ้า 

โรม 12
1* 2 โครินธ์ 10:1-4; ฮีบรู 10:18, 20
2* 1 ยอห์น 2:15; เอเฟซัส 4:23;
1 เธสะโลนิกา 4:3
3* กาลาเทีย 2:9; สุภาษิต 25:27; เอเฟซัส 4:7
4* 1 โครินธ์ 12:12-14
5* 1 โครินธ์ 10:17
6* ยอห์น 3:27; กิจการ 11:27

7* เอเฟซัส 4:11
8* กิจการ 15:32; มัทธิว 6:1-3;
กิจการ 20:28; 2 โครินธ์ 9:7
9* 1 ทิโมธี  1:5; สดุดี 34:14
10*  ฮีบรู 13:1; ฟีลิปปี 2:3
12* ลูกา 10:20; 21:19; 8:1
13* 1 โครินธ์  16:1; 1 ทิโมธี 3:2
14* มัทธิว 5:44

15* 1 โครินธ์ 12:26
16* ฟีลิปปี 2:2; 4:2; เยเรมีย์ 45:5
17* มัทธิว 5:39; 2 โครินธ์ 8:21
18* ฮีบรู 12:14
19* เลวีนิติ 19:18; เฉลยธรรมบัญญัติ 32:35
20* สุภาษิต 25:21-22
21* โรม 12:1-2

ความจำกัดของปัญญา
1 ใคร เป็นคนมีสติปัญญา? ใครเป็นคนที่รู้ทางแก้ไขปัญหา? สติปัญญาของมนุษย์นั้น ทำให้ใบหน้าของเขาสดชื่น และช่วยทำให้สีหน้าที่กระด้างนั้นเปลี่ยนไป
2 จงเชื่อฟังทำตามคำบัญชาขององค์กษัตริย์ เพราะว่าพระองค์ท่านได้ปฏิญาณต่อพระเจ้าแล้ว _{(ว่าจะภักดีต่อพระองค์)}
3 อย่ารีบด่วนออกไปจากพระพักตร์ขององค์กษัตริย์  อย่าเป็นฝ่ายข้างที่ชั่วร้าย  เพราะพระองค์ทรงทำสิ่งที่ พอพระทัยได้เสมอ
4 พระราชอำนาจขององค์กษัตริย์นั้นเด็ดขาด ไม่มีใครจะทูลแย้งได้ว่า “พระองค์ทรงทำอะไรลงไป?”
5 คนใดที่เชื่อฟังพระบัญชาของพระองค์จะไม่พบอันตราย และคนที่มีสติปัญญาก็จะรู้ทั้งกาลเทศะ วิธีการ  ที่เหมาะสม
6 เพราะมีโอกาส และวิธีการที่เหมาะสำหรับทุก ๆ เรื่อง แม้ว่ามนุษย์จะต้องเผชิญความทุกข์อย่างที่หนักหนาสาหัส
7 แน่นอนที่ไม่มีใครรู้อนาคต และไม่มีใครสามารถบอกได้ว่า จะเกิดอะไรขึ้นบ้าง
8 ในเมื่อไม่มีใครสามารถหยุดยั้งลมหายใจ
ดังนั้น จึงไม่มีใครควบคุมเหนือวันสิ้นชีวิตของเขาได้
 ในเมื่อไม่มีใครปลดประจำการระหว่างการทำสงคราม ดังนั้น ความชั่วร้ายจึงไม่อาจช่วยกู้คนชั่วได้
9 ในขณะที่ข้าพเจ้าสังเกตพิจารณาสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในโลกนี้ ข้าพเจ้าก็เห็นทั้งหมดว่า​บางครั้งเมื่อใครสักคนพยายามที่จะควบคุมเหนืออีกคน กลับกลายเป็นว่าเป็นการหาเรื่องใส่ตัว 

ความจำกัดของมนุษย์ที่พระเจ้าทรงสร้าง
10 ไม่แค่เท่านั้น ข้าพเจ้ายังเห็นคนชั่วเดินเข้าออกพระวิหารหน้าตาเฉย แล้วยังได้รับการยกย่องด้วย  เมื่อเดินออกมาก็ยังกล่าวโอ้อวดในเมืองที่พวกเขาทำชั่วกัน นี่ก็เป็นเรื่องไร้ค่า 
11 เมื่อคนทำผิดไม่ได้ถูกลงโทษทันควัน  จิตใจของมนุษย์จึงพร้อมที่จะทำความชั่วต่อไป 

12 แม้คนชั่วคนหนึ่งจะก่อความชั่วนับร้อยครั้ง แถมยังมีชีวิตยืนยาว ข้าพเจ้าก็ยังมั่นใจว่า ชีวิตของคนที่ยำเกรงพระเจ้านั้นจะอยู่ในสภาพที่ดีกว่า  เพราะว่าพวกเขายำเกรงพระองค์ 
13 แต่สำหรับคนชั่วแล้ว ใช่ว่าทุกสิ่งจะดีสำหรับชีวิตของเขา ใช่ว่าเขาจะยืดชีวิตให้ยืนยาวต่อไปเหมือนเงา เพราะพวกเขาไม่ยำเกรงพระเจ้า
14 ยังมีสิ่งที่ไร้ค่า ไร้ความหมายที่เกิดขึ้นในโลกอีกอย่างหนึ่ง นั่นคือ บางครั้งคนเที่ยงธรรมกลับรับผลที่คนชั่วควรได้รับ และบางครั้งคนชั่วได้รับสิ่งที่คนเที่ยงธรรมควรได้รับ 
ข้าพเจ้ากล่าวว่า .. นี่ก็เป็นเรื่องเสียเปล่าเช่นกัน

เป็นสุขกับชีวิตถึงแม้จะเจอความอยุติธรรม
15 ดังนั้นข้าพเจ้าจึงขอแนะให้ชื่มชมยินดีกับชีวิต เพราะไม่มีอะไรที่ดีบนโลกนี้มากไปกว่า การที่คนหนึ่งจะได้กิน ดื่ม และชื่นชมกับชีวิต เพราะนี่เป็นสิ่งที่ควรอยู่กับเขา ในเวลาที่ยังทำงานตรากตรำ ในช่วงเวลาของชีวิตบนโลกที่พระเจ้าประทานแก่เขา 

ปัญญาที่จำกัด
16 เมื่อข้าพเจ้าพยายามตั้งใจที่จะได้สติปัญญาและพยายามสังเกตสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในโลก  แม้มันทำให้ใครที่เห็นสิ่งเหล่านั้นไม่อาจนอนหลับได้ทั้งวันและคืน 
17 แล้วข้าพเจ้าก็ได้ตระหนักถึงสิ่งที่พระเจ้าทรงกระทำทั้งหมด  แต่ไม่มีใครสามารถเข้าใจสิ่งที่เป็นไปในโลก ไม่ว่าพวกเขาจะทุ่มเท พยายามที่จะค้นหามากเท่าไรก็ตาม  แม้ว่าคนฉลาดล้ำจะอ้างว่า เขาเข้าใจแล้ว แต่เขาก็ยังไม่อาจเข้าใจทั้งหมดได้ 

ความจำกัดของปัญญา
8:1
ปัญญาจารย์อยู่กับคนมากมาย คนรับใช้ ข้าราชบริพารของท่านมีทั้งฉลาดล้ำและโง่มาก ผู้หญิงที่ท่านอยู่ด้วยมีทั้งฉลาดเอาเปรียบ และซื่อเกิน ท่านเห็นสีหน้า ท่านก็บอกได้ว่าใครเป็นใคร ที่จริงเราไม่ต้องมองไกลว่าใครมีสติปัญญา หรือใครเป็นคนไร้ปัญญา สีหน้าของพวกเขาบ่งบอกชัดเจนอยู่แล้ว แค่เรามองการพูด การหาเสียงของนักการเมือง เราก็รู้ว่าแต่ละคนนั้น เป็นคนแบบไหน คนธรรมดาก็เช่นกัน  ใบหน้าที่บ่งบอกความมีปัญญา กับความโง่เขลาไม่ได้อยู่ที่สวยหล่อ เพราะสวยหล่อแบบฉลาดก็มี แบบโง่ก็มาก 
8:2-5 
ในฐานะที่ปัญญาจารย์เองเป็นกษัตริย์  ท่านรู้ดีว่า เมื่อท่านเจอคนที่เป็นฝ่ายอื่น ฝ่ายที่บ่อนทำลายท่าน  ท่านก็จะจัดการอย่างเด็ดขาด ท่านจึงเตือนเอาไว้
 

กษัตริย์มีอำนาจมาก เพราะกษัตริย์เป็นเจ้าชีวิตของประชาชน มีอำนาจเหนือชีวิตของทุกคน การขัดแย้งกับพระองค์อาจทำให้คน ๆ นั้นสูญเสียชีวิตของตนไปได้  ดังนั้น คนที่ฉลาด ซื่อตรงก็จะสามารถหลบเลี่ยงพิโรธของกษัตริย์ ยกเว้นว่า อาจเกิดสิ่งที่ท่านบอกในข้อสิบสี่ว่า  “บางครั้งคนเที่ยงธรรมกลับรับผลที่คนชั่วควรได้รับ และบางครั้งคนชั่วได้รับสิ่งที่คนเที่ยงธรรมควรได้รับ”
8:6-7
ข้อหกทำให้เราเข้าใจว่า เมื่อเราต้องเผชิญกับความทุกข์ยากใด ๆ  จะต้องมีทางออกให้เสมอ
เวลาที่ผ่านจะช่วยให้มีปัญญา และสำหรับผู้เชื่อแล้ว เขาก็ต้องทูลขอความช่วยเหลือของพระเจ้าเพราะเมื่อจนตรอก พระเจ้าจะประทานช่องทางให้ 
8:8-9 
ปัญญาจารย์กำลังบอกว่า ไม่มีใครหนีพ้นผลลัพธ์จากสิ่งที่ตนได้ทำลงไป และเราเห็นเลยว่า  ถ้าได้โอกาส คนบางคนก็จะฉวยโอกาสนั้นทำตัวเป็นเจ้านายเหนือคนอื่น คอยข่มเหง รังแกเพื่อว่าตนจะได้ประโยชน์สูงสุด  และสภาพแบบนี้เราเห็นอยู่เป็นประจำในทุกระดับชั้นสังคม  และที่ดังสุดในช่วงนี้ก็คือ การจับ ลักพา ซื้อคนมาเป็นแสกมเมอร์ 

ความจำกัดของมนุษย์ที่พระเจ้าทรงสร้าง
8:10-14
คนชั่วได้รับการยกย่อง เราเห็นชัดในโลกการเมือง ปัญญาจารย์ทรงเป็นกษัตริย์ และทรงเห็นสิ่งที่เกิดขึ้นในหมู่ปุโรหิต ผู้รับใช้ในพระวิหาร โดยคนพวกนี้ดูเหมือนจะลอยนวล ไม่ได้ถูกลงโทษ  แล้วยังเป็นที่นับหน้าถือตา พวกเขาจึงย่ามใจที่จะทำชั่วไปเรื่อย ๆ โกงประชาชน บีบบังคับต่าง ๆ ซึ่งเราจะเห็นรายละเอียดที่เกิดขึ้นในหนังสือผู้พยากรณ์
ถึงอย่างนั้น แม้คนชั่วอายุยืน แม้เขาไม่ยำเกรงพระเจ้าแล้วชีวิตยังดูดี .. ปัญญาจารย์ก็ยังมั่นใจว่า การยำเกรงพระเจ้าดีกว่าทำตัวเป็นคนชั่ว

ไม่ว่าใครในประเทศเรา ในสื่อต่าง ๆ ที่ยังยกย่องคนชั่ว เราต้องรู้จักสังเกต สอนลูกหลานให้ยึดทางของพระเจ้าไว้    คนที่พยายามยึดอำนาจเอาไว้ทุกวิถีทาง วันหนึ่งพวกเขาจะต้องตายและทุกอย่างก็เสียเปล่า แถมทำให้ประเทศต้องประสบปัญหาหนักด้วย การต่อสู้เพื่ออำนาจในชีวิตของเขาช่างไร้ค่าจริง ๆ  

เป็นสุขกับชีวิตถึงแม้จะเจอความอยุติธรรม
8:15 
หลังจากที่กล่าวถึงคนในวิหาร หรือในราชวังที่ทำชั่ว ท่านกลับมาแนะให้เราชื่นชมกับชีวิต กินดื่ม แม้ว่าในบางเวลาชีวิตก็ต้องตรากตรำ .. แต่เราต้องไม่ลืมมีความสุขกับชีวิต  ท่านส่งเสริมให้เขาได้ชื่นชมกับผลงานที่ได้ทำลงไป กับการเติบโตของครอบครัว  เพราะจะทำให้เขามีความสุขกับการงานนั้นได้   (ไม่ใช่สนุกสนานกับอะไรที่ไร้สาระสุดขั้ว ผิดธรรมชาติและความดีงาม )

ปัญญาที่จำกัด
8:16-17     
เรารับว่าทั้งสองข้อนี้เป็นความจริง ยังไม่มีใครสามารถเข้าใจสิ่งที่เป็นไปในโลก ในท้องทะเล ในป่าเขา ในร่างกายมนุษย์ สัตว์ พืชได้เต็มร้อย แม้เราจะรู้มากขึ้นทุกวัน แต่ก็ไม่อาจเข้าใจทางของพระเจ้าได้ทั้งหมด พระเจ้าทรงเปิดเผยให้เราได้รู้มากมาย แต่คน ๆ หนึ่งก็ไม่อาจรอบรู้อย่างพระองค์ได้ ต่อให้เป็นสถาบันนักปราชญ์สาขาใด ๆ   ปัญญาจารย์ได้เปรยเรื่องนี้มาตั้งแต่ 6:10  และดูเหมือนมันก็ยังวนเวียนอยู่ในความคิดของท่านไม่หยุด
และสำหรับมนุษย์ปัจจุบันอย่างพวกเรา  ต่อให้เอไอก็เถอะ มันเก่งแค่ไหน ก็ยังต้องเกิดขึ้นจากการสร้างสรรค์ของมนุษย์  เอาความรู้ของมนุษย์ที่มีอยู่น้อยนิดมาทำงานที่ดูมหัศจรรย์ แต่เมื่อเทียบกับการทรงสร้างของพระเจ้าแล้ว  ยังห่างไกล 

ปัญญาจารย์ 8
1* กิจการ 6:15; เฉลยธรรมบัญญัติ 28:50
2* 1 พงศาวดาร 29:24
3* ปัญญาจารย์ 10:4
4* โยบ34:18
5* สดุดี 141:5

6* ปัญญาจารย์ 3:1, 17
7* ปัญญาจารย์ 6:12
8* สดุดี 49:6-7; เฉลยธรรมบัญญัติ 20:5-8
10* ปัญญาจารย์ 2:16; 9:5
11* อิสยาห์ 26:10

12* อิสยาห์ 65:20; 3:10
14* สดุดี 73:14;
ปัญญาจารย์ 2:14;7:15; 9:1-3
15* ปัญญาจารย์ 2:24
17* โรม 11:33

รักษาชื่อเสียงดีเอาไว้
1 ชื่อเสียงดี มีค่ายิ่งกว่าน้ำมันหอมที่ทรงคุณค่า  เช่นกัน วันตายของคน ๆ หนึ่งก็ดีกว่าวันเกิดของเขา
2 ให้ไปบ้านที่มีงานศพ ก็ดีกว่าไปบ้านงานเลี้ยงเพราะความตายเป็นปลายทางของทุก ๆ คน และคนที่ยังมีชีวิตอยู่ ควรไตร่ตรองเรื่องนี้ให้ดี 
3 ความเศร้าใจยังดีกว่าเสียงหัวเราะ
เพราะในความโศกเศร้านั้น เราได้เรียนรู้ชีวิต
4 ใจของคนมีปัญญาอยู่ในบ้านที่กำลังเป็นทุกข์
แต่ใจของคนโง่อยู่ในบ้านที่จดจ่อแต่ความบันเทิง

ชีวิตบันเทิงกับชีวิตปัญญา
5 ที่จะได้ยินคำตักเตือนจากผู้ทรงปัญญา ก็ดีกว่าฟังเสียงเพลงของเหล่าคนโง่ 
6 เสียงหัวเราะของเหล่าคนโง่นั้นเป็นเหมือน  เสียงแตกปะทุของกิ่งหนามใหม้ใต้หม้อความโง่เขลาแบบนี้ก็เป็นสิ่งไร้ประโยชน์

ศัตรูของปัญญา
7 การบีบบังคับอาจทำให้คนมีปัญญากลายเป็นคนโง่ไปได้ เหมือนกับสินบนที่ทำให้ใจคดโกง
8 ตอนจบของสิ่งต่าง ๆ ก็ดีกว่าการเริ่มต้น เช่นกัน ความอดทนนั้นดีกว่าความหยิ่งทะนง
9 อย่ายอมให้ตัวเองโกรธง่าย ๆ
เพราะความโกรธ(เร็ว)นั้นอยู่ในใจของคนโง่เขลา 
10  อย่ากล่าวว่า “เหตุใดสมัยก่อนจึงดีกว่าสมัยนี้?” เพราะคำถามนี้ ไม่ใช่คำถามที่ฉลาดนัก

ปัญญายืดชีวิต
11 สติปัญญาเป็นเหมือนมรดก เพราะเป็นสิ่งดี ทำให้คนที่เห็นแสงตะวันได้รับประโยชน์
12 สติปัญญานั้นช่วยปกป้อง เหมือนอย่างที่เงินช่วยปกป้อง แต่ประโยชน์ของความรู้คือ
สติปัญญานั้นช่วยรักษาชีวิตของคนที่มีปัญญาคนนั้น 

ปัญญายอมรับพระเจ้าเหนือชีวิต
13 จงพิจารณาพระราชกิจของพระเจ้า สิ่งใดที่พระองค์ทรงทำให้โค้งงอ ใครจะเหยียดให้ตรงได้?
14 ในยามที่มีความรุ่งเรืองก็จงยินดี และในยามที่มีความลำบาก จงพิจารณาเถิดว่า พระเจ้าทรงสร้างทั้งสองสิ่งนี้  เพื่อว่าคนหนึ่งไม่อาจจะรู้ว่า อนาคตของตนจะเป็นเช่นไร 

อย่าสุดโต่ง
15 ช่วงเวลาของชีวิตที่ไร้ความหมายของข้านั้น ข้าได้เห็นทั้งสองสิ่งนี้คือ คนที่เที่ยงธรรมตายเร็วทั้ง ๆ ที่เขาทำสิ่งดี ๆ ส่วนคนชั่วอายุยืนแม้เขาทำสิ่งชั่วช้า 
16 ดังนั้น ก็ไม่ต้องเป็นคนเที่ยงธรรมสุดโต่ง หรือเป็นคนฉลาดเกิน ไม่อย่างนั้น เจ้าอาจจะทำลายตัวเอง
17 อย่าทำตัวชั่วร้ายสุดโต่ง และอย่าเป็นคนโง่ ไม่อย่างนั้นเจ้าจะตายก่อนกำหนด 
18 ดีที่สุดคือ การยึดคำเตือนหนึ่งไว้โดยไม่ปล่อยอีกคำเตือนหลุดไป เพราะคนที่ยำเกรงพระเจ้าจะติดตามคำเตือนทั้งสองนั้น

ไม่มีใครดีจริง
19 สติปัญญาช่วยปกป้องคนที่มีปัญญา
ยิ่งกว่าเจ้าเมืองสักสิบคน
20 ไม่มีใครสักคนในโลกที่เที่ยงธรรมอย่างแท้จริง คนที่ทำแต่ความดีและไม่เคยทำบาปเลย!
21 ยิ่งกว่านั้น อย่าไปใส่ใจกับทุกคำที่มนุษย์พูด มิฉะนั้นเจ้าอาจจะได้ยินคนรับใช้ของตัวเองแช่งด่าเจ้า
22  เพราะเจ้ารู้อยู่แก่ใจนี่นาว่า เจ้าเองก็แช่งด่าคนอื่นอยู่หลายครั้ง 

มนุษย์มีปัญญาที่จำกัด
23 ข้าเองใช้สติปัญญาทดสอบสิ่งเหล่านี้ ข้ากล่าวว่า “ข้าตั้งใจที่จะเข้าใจเรื่องนี้” แต่แล้ว เรื่องนี้กลับยากเกินความเข้าใจ 
24 สิ่งที่เกิดขึ้นนั้น เหนือความเข้าใจของมนุษย์ ลึกซึ้งเกินกว่าใครจะหยั่งถึง 
25 ข้าพยายามที่จะเข้าใจ ตรวจสอบ และสืบค้นหาคำอธิบายสิ่งต่าง  ๆ ที่มีอยู่ และเพื่อจะเข้าใจความโง่ของความชั่วร้าย และความ ความเขลาที่ไร้สติควบคุม
26 แล้วข้าก็ค้นพบว่า สิ่งที่ขมขื่นกว่าความตายนั้น คือ หญิงที่เป็นเหมือนกับดักของนายพราน ใจของพวกเธอ เป็นเหมือนตาข่ายนายพราน และมือของเธอเป็นโซ่ตรวน   ชายที่พระเจ้าทรงพอพระทัยจะหนีพ้น แต่คนบาปจะถูกกับดักของพวกเธอ 
27 ปัญญาจารย์กล่าวว่า “เราค้นพบสิ่งนี้ ในขณะที่พยายามสืบค้นสิ่งที่เกิดขึ้น ทีละเรื่อง ทีละอย่าง
28  สิ่งที่ข้าพยายามค้นหา ข้ายังไม่พบ  ข้าพบอย่างหนึ่งคือในชายหนึ่งพันคน ข้าพบชายที่ซื่อตรงหนึ่งคน แต่ไม่มีผู้หญิงสักคนที่ซื่อตรง 
29 อีกอย่างที่ข้าค้นพบก็คือ พระเจ้าทรงสร้างมนุษย์เป็นคนซื่อตรง แต่เขากลับค้นหาวิธีการชั่วมากมายออกมา

รักษาชื่อเสียงดีเอาไว้
7:1 
ชื่อเสียงดีจึงมีค่ายิ่งนัก ชื่อเสียงนี้มีความหมายลึกซึ้งถึงลักษณะของคน ๆ นั้นที่ว่ามีชื่อเสียงดี   ดีในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง  คนเราในยุคนี้มีความแปลกอยู่อย่างหนึ่งคือ บางทีเขามีชื่อเสียงดีมาตั้งนาน แต่แล้ววันหนึ่งก็กลายเป็นคนชื่อเสียงเสียหายได้ง่าย ๆ จากความแพร่หลายของโซเชียล การอยู่ในโลกปัจจุบันจึงยิ่งต้องระมัดระวังเรื่องชื่อเสียง เพราะถึงแม้จะเป็นเรื่องกุขึ้นมา มันก็สามารถไปเร็ว ไปไกลและทำให้เจ้าตัวเสียหายได้มาก  ปัญญาจารย์ได้เขียนเรื่องนี้ไว้ในสุภาษิต>>   ด้วย 

7:2-4 
การไปงานศพ และพิจารณาชีวิตของผู้ตายจะทำให้เราฉลาดขึ้น หากเขาเป็นคนดี เราก็สามารถใช้ชีวิตเขาเป็นตัวอย่าง หากเขาชั่ว ก็ยังใช้ชีวิตของเขาเป็นตัวอย่างได้เช่นกัน  ดูเหมือนว่า จากข้อนี้ไปจนถึงข้อที่หก ปัญญาจารย์ได้ให้ความเห็นว่า การใช้ชีวิตกับการบันเทิงอย่างเดียวทำให้เรากลายเป็นคนโง่ …

ชีวิตบันเทิงกับชีวิตปัญญา
7:5-6
เสียงเพลงคนโง่ เป็นเพลงที่เราได้ยินกันทุกวัน ผู้คนเปิดเพลงที่ไม่ได้ให้สติปัญญากับคนฟัง  การคร่ำครวญถึงความทุกข์ที่พรากรักทำให้คนฟังยิ่งซึมเศร้ามากขึ้น เพลงของพระเจ้าที่ยกจิตใจขึ้น ทำให้เรากล้าก้าวต่อไป ลืมอดึตแล้วเดินหน้านั้น จำเป็นมาก เพราะว่า เมื่อเราฟังเพลงที่โง่เขลา ย่ำอยู่กับที่ ชักชวนให้ทำผิดทางเพศ นอกจากไร้ประโยชน์แล้ว ยังทำให้เราตกต่ำลงอย่างน่าใจหายอีกด้วย

7:7-8
จากชีวิตของคนที่ดี ๆ นั้นอาจหลงไปได้ เพราะเขาพบการต่อต้าน การกดขี่ที่รุนแรงมาก ๆ  คนมีปัญญาอาจกลายเป็นคนเอาแต่ใจตัว คิดว่าตนเองถูกต้องและเก่งกว่าใคร กลายเป็นคนกดขี่คนอื่นไปได้    เงินเป็นสาเหตุให้คนที่มีเหตุผลกลายเป็นคนที่เห็นแก่เงินไปได้  เรื่องนี้เป็นสิ่งที่ต้องระวังตัวตลอดเวลา ไม่มีการปล่อยเลยตามเลย  ตัวอย่างง่าย ๆ   เราเห็นนักข่าวที่เคยพูดแต่ความจริงแล้วกลับกลายเป็นคนที่ปล่อยข่าวเท็จประจำเพราะเห็นแก่เงินมาตั้งมากมาย 

7:9-10
แล้วปัญญาจารย์ก็เตือนเราให้เป็นคนใจเย็น ไม่โกรธง่าย  แต่จะไม่โกรธง่ายรู้ไหมว่า ต้องมีการฝึกจากสถานการณ์จริงที่เกิดขึ้นในชีวิตทุกวัน  การจะถามว่าทำไมสมัยก่อนดีกว่าสมัยนี้นั้น เป็นคำถามของคนที่ลืมประสบการณ์เลวร้าย จำได้แต่สิ่งดี ชีวิตจริงในทุกยุคมีสิ่งดีและสิ่งเลวประจำยุคของมันด้วย ขึ้นอยู่กับคนที่อยู่ในยุคนั้น และสถานการณ์ที่เกิดขึ้น

ปัญญายืดชีวิต
7:11-12
 การมีปัญญา ไม่ใช่เป็นการมีความรู้เยอะ ๆ จากการเรียนมหาวิทยาลัย คนเรียนจบมา มีความรู้มาก แต่ขาดปัญญาก็เยอะ บ้านเราอาจมีชาวบ้าน ชาวไร่คนที่เก่งอย่างโดดเด่นขึ้นมา เพราะเขามีสติปัญญาในการทำงานของเขาแบบที่คนอื่นไม่มี 
สติปัญญาที่คนของพระเจ้ามีนั้น เขาได้รับมาจากพระเจ้า ช่วยให้ชีวิตของเขาไม่ตกลงไปในความชั่ว  เป็นคนที่ยำเกรงพระเจ้า และพระองค์ทรงช่วยให้เขาไม่ทำผิด แม้จะถูการทถลองอย่างรุนแรง 

ปัญญายอมรับพระเจ้าเหนือชีวิต
7:13-14
ปัญญาจารย์กำลังจะบอกว่า สิ่งที่เกิดขึ้นกับมนุษย์ สิ่งที่ตรงคือความรุ่งเรือง สิ่งที่ยากลำบากคือความโค้งงอ  มันเกิดขึ้นได้ในชีวิตมนุษย์เสมอ ๆ  แต่ทั้งสองสิ่งนี้ ต่างทำให้เราเข้าใกล้พระเจ้าได้  การมีความรุ่งเรืองทำให้เรายิ้มได้ง่าย มีความสุข แต่เมื่อมีความยากลำบาก เราก็จะผ่านไปได้ โดยต้องเข้าใจอย่างที่เปาโลกล่าวไว้ว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้นเป็นผลดีต่อคนที่รักพระเจ้า ความยากลำบากทำให้เราถ่อมตน รู้ว่า เราต้องการความช่วยเหลือจากพระเจ้ามากเพียงใด

อย่าสุดโต่ง
7:15-18 
น่าสนใจที่ปัญญาจารย์เอง เห็นว่า ชีวิตของท่านไร้ความหมายทั้ง ๆ ที่ท่านเป็นกษัตริย์ ต้องดูแลประชาชนมากมาย
ท่านขอปัญญาจากพระเจ้าเองเพื่อปกครองให้ได้ดี  แต่คิดไปให้ดี เวลาเรารู้มาก ก็ยิ่งรู้สึกว่ารู้น้อยลงไปทุกที เป็นอย่างนี้เรื่อยไป  
สิ่งที่ท่านแนะคือ จากการที่คนดีตายเร็ว คนชั่วตายช้า ก็ให้ทำตัวไม่สุดขั้วไปข้างใดข้างหนึ่งแล้วกัน เพื่อจะได้สบายใจขึ้น แต่สิ่งสำคัญให้ยึดคำเตือนต่าง ๆ ไว้ อย่าปล่อยไป

ไม่มีใครดีจริง
7:19-22
ในชีวิตเราทุกคนต้องการสติปัญญาจริง ๆ เพราะปัญญานี้ช่วยปกป้องตัวเราเอง  และหากเราอ่านหนังสือสุภาษิต เราจะรู้ว่า ปัญญานี่แหละคือ คุณหญิงปัญญา ในสุภาษิตบทที่ 9  ที่จะช่วยเราให้รอดพ้นอันตรายต่าง ๆ  
การที่เราจะไม่ต้องสนใจกับความเห็นของคนอื่นที่มีต่อเรา คำปรามาท คำนินทาให้ร้าย คำแช่งด่า เหล่านี้ เราไม่ต้องสนใจมากเพราะมันทำร้ายตัวเราเอง และหากคิดกลับไป เราเองก็เคยพูดไม่ดีเรื่องคนอื่นเหมือนกัน 

มนุษย์มีปัญญาที่จำกัด
7:23-24
ทั้ง ๆ ที่ปัญญาจารย์มีปัญญา แต่ก็มีบางเรื่องที่ท่านพยายามเข้าใจแต่กลับไม่เข้าใจ   มีเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในชีวิตของท่านที่ท่านยังงุนงงอยู่  ปัญญาจารย์ที่มีสติปัญญาล้ำ ยังกล่าวว่า ท่านไม่อาจเข้าใจเรื่องต่อไปนี้ให้ลึกซึ้ง 

7:25-26 การที่คนมีปัญญาจะไปพยายามเข้าใจความโง่นั้นก็ยากอยู่ เพราะมองไม่เห็นเหตุผลว่า ทำไมคนโง่จึงทำความชั่วร้าย ทั้ง ๆ ที่น่าจะเห็นว่ามันชั่วร้าย!
ข้อ 26 เป็นสิ่งที่ท่านเตือนสติแล้ว แต่ตลอดหลายพันปีที่ผ่านมา มนุษย์ส่วนใหญ่ก็จะไม่ผ่านข้อนี้  การที่ผู้ชายถูกผู้หญิงดักจับ เป็นเพราะพวกเขาอยู่ห่างพระเจ้า  พวกเขาจะโดนกับดักของหญิงทรามได้ง่าย ๆ  น่าเศร้าที่ปัญญาจารย์ได้กล่าวว่า เมื่อผู้ชายคนใดติดกับดักแล้ว  สภาพของเขานั้นขมขื่นยิ่งกว่าความตายเสียอีก 

7:27-29 
ในข้อที่ 29  กล่าวว่าอีกอย่างที่ข้าค้นพบก็คือพระเจ้าทรงสร้างมนุษย์เป็นคนซื่อตรงแต่เขากลับค้นหาวิธีการชั่วมากมายออกมา  การที่ท่านมีผู้หญิงในฮาเร็มมากมายเหลือเฟือ ท่านกลับไม่พบคนดีสักคน ไม่พบผู้หญิงที่จะซื่อสัตย์ต่อท่านเลย  ท่านพบแต่คนที่มีความชั่วดักกันไปมา ทำร้ายกัน ต่อหน้าต่อตาในวังของท่านเอง 

ปัญญาจารย์ 7
1* สุภาษิต 22:1; ปัญญาจารย์ 4:2
2* สดุดี 90:12
3* 2 โครินธ์ 7:10
5* สดุดี 141:5
6* ปัญญาจารย์ 2:2
7* อพยพ 23:8
8* สุภาษิต 14:29
9* ยากอบ 1:19

11* ปัญญาจารย์ 11:7
12* ปัญญาจารย์ 9:18; สุภาษิต 3:18
13* โยบ 12:14
14* เฉลยธรรมบัญญัติ 28:47
15* ปัญญาจารย์ 8:12-14
16* สุภาษิต 25:16; โรม  12:3
17* โยบ 15:32
18* ปัญญาจารย์ 3:14; 5:7; 8:12-13
19* สุภาษิต 21:22

20* 1 ยอห์น 1:8
23* โรม 1:22
24* 1 ทิโมธี 6:16; โรม 11:33
25* ปัญญาจารย์ 1:17
26* สุภาษิต 5:3-4
27* ปัญญาจารย์ 1:1-2
28* โยบ 33:23
29* ปฐมกาล 1:27; 3:6-7